บริษัท เอกสยาม แอนด์ พาร์ทเนอร์ส จำกัด · เตรียมตัวก่อนไปสถานีตำรวจ

ส่วนที่หนึ่ง ก่อนถึงสถานีตำรวจ

สิทธิของผู้ต้องหาในชั้นสอบสวนเมื่อพนักงานสอบสวนถามคำให้การ

สิทธิผู้ต้องหาในชั้นสอบสวน: ผู้ต้องหามีสิทธิให้การหรือไม่ให้การ มีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าฟัง และถ้อยคำที่ได้มาก่อนแจ้งสิทธิรับฟังไม่ได้ ตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๑๓๔/๑ ถึง ๑๓๔/๔ และมาตรา ๒๒๖

ปรับปรุงล่าสุด · ผู้รับผิดชอบเนื้อหา เอกสยาม ชัยศร ที่ปรึกษากฎหมาย

สาระสำคัญ

  • ผู้ต้องหามีสิทธิที่จะให้การหรือไม่ให้การ พนักงานสอบสวนต้องแจ้งสิทธินี้ก่อนถามคำให้การ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ และรัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๙ วรรคสี่ ห้ามบังคับให้บุคคลให้การเป็นปฏิปักษ์ต่อตนเองในคดีอาญา
  • ผู้ต้องหามีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำ ตามมาตรา ๑๓๔/๓
  • รัฐต้องจัดหาทนายความให้ในบางกรณี คดีที่มีอัตราโทษประหารชีวิต และผู้ต้องหาอายุไม่เกินสิบแปดปี รัฐต้องจัดหาให้เมื่อผู้ต้องหาไม่มี ส่วนคดีที่มีอัตราโทษจำคุก รัฐจัดหาให้เมื่อผู้ต้องหาไม่มีและต้องการ ตามมาตรา ๑๓๔/๑
  • ข้อหาต้องมีหลักฐานรองรับ การแจ้งข้อหาต้องมีหลักฐานตามสมควรว่าผู้นั้นน่าจะได้กระทำผิด และผู้ต้องหาต้องได้รับโอกาสแก้ข้อหา ตามมาตรา ๑๓๔
  • ถ้อยคำที่ได้มาก่อนแจ้งสิทธิรับฟังพิสูจน์ความผิดไม่ได้ ตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสาม และพยานหลักฐานที่เกิดจากการจูงใจ ขู่เข็ญ หรือหลอกลวง อ้างเป็นพยานไม่ได้ ตามมาตรา ๒๒๖
  • การจูงใจให้การด้วยวิธีมิชอบเป็นสิ่งต้องห้าม มาตรา ๑๓๕ ห้ามพนักงานสอบสวนให้คำมั่นสัญญา ขู่เข็ญ หลอกลวง ทรมาน หรือใช้กำลังบังคับเพื่อให้ผู้ต้องหาให้การ

ผู้ต้องหาคือใคร และสิทธิเริ่มเมื่อใด

ผู้ต้องหา คือบุคคลผู้ถูกหาว่าได้กระทำความผิดแต่ยังมิได้ถูกฟ้องต่อศาล ตามนิยามในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒ (๒)1 สิทธิในหน้านี้ใช้ตั้งแต่บุคคลนั้นถูกเรียก ถูกส่งตัวมา เข้าพบพนักงานสอบสวนเอง หรือปรากฏว่าเป็นผู้ต้องหาขณะอยู่ต่อหน้าพนักงานสอบสวน ตามมาตรา ๑๓๔

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย มาตรา ๒๙ วางหลักพื้นฐานไว้สามประการที่เกี่ยวกับการสอบปากคำโดยตรง คือ ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าผู้ต้องหาไม่มีความผิด การควบคุมผู้ต้องหาทำได้เพียงเท่าที่จำเป็นเพื่อป้องกันการหลบหนี และห้ามบังคับให้บุคคลให้การเป็นปฏิปักษ์ต่อตนเอง2

พนักงานสอบสวนต้องทำอะไรก่อนถามคำให้การ

ก่อนถามคำให้การ พนักงานสอบสวนต้องถามข้อมูลส่วนตัวของผู้ต้องหา แจ้งข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำที่กล่าวหา แจ้งข้อหา และแจ้งสิทธิตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคหนึ่ง สำหรับคดีที่มาตรา ๑๓๔/๑ ใช้บังคับ พนักงานสอบสวนต้องถามผู้ต้องหาด้วยว่ามีทนายความหรือไม่

ลำดับตามกฎหมายมีดังนี้

  1. ถามข้อมูลส่วนตัว ได้แก่ ชื่อ ชื่อสกุล สัญชาติ บิดามารดา อายุ อาชีพ ที่อยู่ และที่เกิด3
  2. แจ้งข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำที่กล่าวหา แล้วจึงแจ้งข้อหา การแจ้งข้อหาต้องมีหลักฐานตามสมควรว่าผู้นั้นน่าจะได้กระทำผิดตามข้อหานั้น4
  3. ถามเรื่องทนายความ ในคดีที่มาตรา ๑๓๔/๑ กำหนด5
  4. แจ้งสิทธิ ว่าผู้ต้องหามีสิทธิที่จะให้การหรือไม่ให้การ ถ้อยคำที่ให้การอาจใช้เป็นพยานหลักฐานในการพิจารณาคดีได้ และผู้ต้องหามีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำ6

ผู้ต้องหาควรฟังข้อเท็จจริงและข้อหาที่แจ้งให้ชัดเจนก่อนตัดสินใจว่าจะให้การหรือไม่ หากข้อเท็จจริงที่แจ้งไม่ชัด ผู้ต้องหาขอให้พนักงานสอบสวนอธิบายเพิ่มเติมได้ เพราะกฎหมายกำหนดให้แจ้งข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำที่กล่าวหาก่อนแจ้งข้อหา

สิทธิที่จะให้การหรือไม่ให้การ

ผู้ต้องหามีสิทธิเลือกว่าจะให้การหรือไม่ให้การ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคหนึ่ง (๑) ถ้าเลือกให้การ ถ้อยคำนั้นอาจใช้เป็นพยานหลักฐานในการพิจารณาคดีได้ ถ้าไม่เต็มใจให้การเลย พนักงานสอบสวนต้องบันทึกไว้ ตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสอง7

สิทธินี้สอดคล้องกับรัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๙ วรรคสี่ ที่ห้ามบังคับให้บุคคลให้การเป็นปฏิปักษ์ต่อตนเองในคดีอาญา การใช้สิทธิไม่ให้การไม่ได้หมายความว่าการสอบสวนจะหยุด พนักงานสอบสวนยังมีหน้าที่รวบรวมหลักฐานทุกชนิดเท่าที่ทำได้ เพื่อพิสูจน์ความผิดหรือความบริสุทธิ์ของผู้ต้องหา ตามมาตรา ๑๓๑8

ในทางปฏิบัติ ผู้ต้องหามีทางเลือกอย่างน้อยสามแบบ คือ ให้การรับหรือปฏิเสธพร้อมรายละเอียดในวันนั้น ให้การปฏิเสธโดยย่อแล้วยื่นคำชี้แจงเป็นหนังสือภายหลัง หรือไม่ให้การ แต่ละแบบมีผลต่อการสอบสวนต่างกัน การเลือกควรทำหลังจากได้รับทราบข้อเท็จจริงที่ถูกกล่าวหาแล้ว และหลังจากได้ปรึกษาผู้ซึ่งจะเป็นทนายความ ซึ่งผู้ถูกจับและผู้ต้องหาที่ถูกควบคุมมีสิทธิพบเป็นการเฉพาะตัวตามมาตรา ๗/๑ (๑)

สิทธิให้ทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำ

ผู้ต้องหามีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำตนได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๓9 ผู้ต้องหาที่ถูกจับหรือถูกควบคุมยังมีสิทธิพบและปรึกษาผู้ซึ่งจะเป็นทนายความเป็นการเฉพาะตัว ตามมาตรา ๗/๑ (๑)10

ถ้อยคำของกฎหมายระบุบุคคลไว้สองประเภท คือ "ทนายความ" และ "ผู้ซึ่งตนไว้วางใจ" กฎหมายไม่ได้จำกัดว่าผู้ซึ่งตนไว้วางใจต้องเป็นบุคคลประเภทใด บุคคลทั้งสองประเภทเข้าฟังการสอบปากคำได้ตามที่ผู้ต้องหาเลือก ผู้ต้องหาควรแจ้งพนักงานสอบสวนล่วงหน้าว่าจะมีบุคคลใดเข้าฟัง และควรเลือกบุคคลที่เข้าใจข้อเท็จจริงของเรื่อง

เมื่อใดรัฐต้องจัดหาทนายความให้

รัฐต้องจัดหาทนายความให้ผู้ต้องหาที่ไม่มีทนายความ ในคดีที่มีอัตราโทษประหารชีวิต และในคดีที่ผู้ต้องหาอายุไม่เกินสิบแปดปีในวันแจ้งข้อหา ส่วนคดีที่มีอัตราโทษจำคุก รัฐจัดหาให้เมื่อผู้ต้องหาไม่มีทนายความและต้องการ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๑

ประเภทคดีหรือผู้ต้องหาหน้าที่ของรัฐตามมาตรา ๑๓๔/๑
คดีที่มีอัตราโทษประหารชีวิตถามว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มี รัฐจัดหาให้
ผู้ต้องหาอายุไม่เกินสิบแปดปีในวันแจ้งข้อหาถามว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มี รัฐจัดหาให้
คดีที่มีอัตราโทษจำคุกถามว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการ รัฐจัดหาให้

กฎหมายมีข้อยกเว้นหนึ่งข้อ เมื่อรัฐจัดหาทนายความให้แล้ว แต่ในกรณีจำเป็นเร่งด่วนทนายความไม่มาพบผู้ต้องหาโดยไม่แจ้งเหตุขัดข้อง หรือแจ้งแต่ไม่มาภายในเวลาอันสมควร พนักงานสอบสวนทำการสอบสวนต่อไปได้โดยไม่ต้องรอ แต่ต้องบันทึกเหตุนั้นไว้ในสำนวน11

ข้อห้ามของพนักงานสอบสวนในการถามคำให้การ

พนักงานสอบสวนต้องไม่ทำหรือจัดให้ทำการใดที่เป็นการให้คำมั่นสัญญา ขู่เข็ญ หลอกลวง ทรมาน ใช้กำลังบังคับ หรือกระทำโดยมิชอบประการใด เพื่อจูงใจให้ผู้ต้องหาให้การอย่างใดในเรื่องที่ต้องหา ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๕12

นอกจากข้อห้ามในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา พระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. ๒๕๖๕ มาตรา ๕ บัญญัติให้การที่เจ้าหน้าที่ของรัฐทำให้ผู้อื่นเกิดความเจ็บปวดหรือความทุกข์ทรมานอย่างร้ายแรงแก่ร่างกายหรือจิตใจ เพื่อให้ได้มาซึ่งข้อมูลหรือคำรับสารภาพ เป็นความผิดฐานกระทำทรมาน13 รัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๘ วรรคสี่ ก็ห้ามการทรมาน ทารุณกรรม หรือการลงโทษด้วยวิธีการโหดร้ายหรือไร้มนุษยธรรม14

ถ้อยคำและพยานหลักฐานใดที่ศาลรับฟังไม่ได้

ถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนได้รับแจ้งสิทธิ หรือก่อนมีการดำเนินการตามมาตรา ๑๓๔/๑ ถึงมาตรา ๑๓๔/๓ รับฟังเป็นพยานหลักฐานพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสาม15

กฎหมายยังมีหลักทั่วไปเรื่องการรับฟังพยานหลักฐานอีกสองชั้น

  • มาตรา ๒๒๖ พยานหลักฐานที่อ้างได้ต้องเป็นพยานชนิดที่มิได้เกิดขึ้นจากการจูงใจ มีคำมั่นสัญญา ขู่เข็ญ หลอกลวง หรือโดยมิชอบประการอื่น16
  • มาตรา ๒๒๖/๑ พยานหลักฐานที่เกิดขึ้นโดยชอบแต่ได้มาเนื่องจากการกระทำโดยมิชอบ หรือได้มาโดยอาศัยข้อมูลที่ได้มาโดยมิชอบ ศาลห้ามรับฟัง เว้นแต่การรับฟังจะเป็นประโยชน์ต่อการอำนวยความยุติธรรมมากกว่าผลเสีย โดยศาลต้องพิจารณาปัจจัยสี่ประการที่มาตรานี้กำหนด17

หลักเหล่านี้เป็นเรื่องที่ศาลวินิจฉัยในชั้นพิจารณาคดี ผู้ต้องหาจึงควรจดจำรายละเอียดของการสอบปากคำ เช่น เวลาเริ่มและเวลาสิ้นสุด บุคคลที่อยู่ในห้อง และเวลาที่ได้รับแจ้งสิทธิ เพื่อใช้เป็นข้อเท็จจริงหากต้องยกขึ้นโต้แย้งในภายหลัง ความต่างระหว่างข้อบกพร่องที่มีผลต่อการรับฟังถ้อยคำกับข้อบกพร่องที่ทำให้พนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง อธิบายไว้ในหน้า การสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายกับอำนาจฟ้อง

การอ่านบันทึกคำให้การก่อนลงลายมือชื่อ

พนักงานสอบสวนต้องจดคำให้การที่ผู้ต้องหาเต็มใจให้ไว้ หรือบันทึกว่าผู้ต้องหาไม่เต็มใจให้การ ตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสอง บันทึกนี้เป็นเอกสารที่จะรวมเข้าสำนวนการสอบสวน ผู้ต้องหาจึงควรอ่านบันทึกทั้งฉบับก่อนลงลายมือชื่อ

ข้อที่ควรตรวจในบันทึกคำให้การ

  1. ข้อความที่บันทึกตรงกับที่ให้การจริงทุกประโยค
  2. วันเวลาและสถานที่สอบปากคำถูกต้อง
  3. มีบันทึกการแจ้งสิทธิตามมาตรา ๑๓๔/๔ และการถามเรื่องทนายความตามมาตรา ๑๓๔/๑ ในคดีที่ใช้บังคับ
  4. ชื่อของทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจซึ่งเข้าฟังการสอบปากคำปรากฏในบันทึก
  5. ข้อความที่ไม่ตรง ขอให้แก้ไขก่อนลงลายมือชื่อ

คำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง

คำพิพากษาศาลฎีกาในหมวดนี้ทุกฉบับเปิดตรวจจากระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา เมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ ข้อความในเครื่องหมายคำพูดคัดจากคำพิพากษาฉบับย่อคำต่อคำ ส่วนข้อความนำหน้าเป็นการสรุปของสำนักงานเพื่อให้เห็นว่าคำวินิจฉัยนั้นใช้กับขั้นตอนที่สถานีตำรวจอย่างไร

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1672/256922

การสละสิทธิมีทนายความและคดีที่รัฐต้องจัดทนายความให้เอง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เมื่อบันทึกคำให้การระบุว่าผู้ต้องหาไม่ต้องการทนายความ ถือเป็นการสละสิทธิตามมาตรา ๑๓๔/๑ วรรคสอง ส่วนคดีที่รัฐต้องจัดทนายความให้โดยผู้ต้องหาไม่ต้องร้องขอ จำกัดเฉพาะคดีที่มีอัตราโทษประหารชีวิตตามวรรคหนึ่ง ผู้ต้องหาจึงควรอ่านข้อความในบันทึกคำให้การเรื่องทนายความก่อนลงลายมือชื่อ

“จำเลยที่ 1 ฎีกาว่า ความผิดฐานร่วมกันพยายามฆ่าผู้อื่นโดยไตร่ตรองไว้ก่อน พนักงานสอบสวนมิได้สอบถามจำเลยที่ 1 เกี่ยวกับความต้องการทนายความหรือไม่ จึงมิได้ปฏิบัติตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 เป็นการไม่ชอบด้วยกฎหมายนั้น เป็นปัญหาข้อกฎหมายที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยตาม ป.วิ.อ. มาตรา 195 วรรคสอง ประกอบมาตรา 225 แม้จะมิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้น จำเลยที่ 1 ก็ยกขึ้นฎีกาได้ เมื่อความผิดฐานพยายามฆ่าผู้อื่นโดยไตร่ตรองไว้ก่อนนั้นมีระวางโทษสูงสุดเพียงจำคุกตลอดชีวิต และปรากฏตามบันทึกคำให้การชั้นสอบสวนของผู้ต้องหาที่ 1 ว่า พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิของผู้ต้องหาให้จำเลยที่ 1 ทราบ และสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่จำเลยที่ 1 ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวนแล้ว แต่จำเลยที่ 1 ให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความ และไม่ประสงค์ให้ผู้อื่นใดร่วมฟังการสอบสวน แสดงว่าพนักงานสอบสวนได้แจ้งสิทธิตามกฎหมายให้จำเลยที่ 1 ทราบแล้ว แต่จำเลยที่ 1 สละสิทธิในการมีทนายความ เมื่อคดีนี้มีเพียงอัตราโทษจำคุกไม่ใช่มีอัตราโทษประหารชีวิต กรณีจึงไม่มีเหตุที่จะต้องจัดทนายความให้แก่จำเลยที่ 1 ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง พนักงานสอบสวนจึงทำการสอบสวนจำเลยที่ 1 โดยชอบด้วยกฎหมายแล้ว”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5873/256723

ผู้ต้องหาเลือกให้บุคคลที่ไว้วางใจเข้าฟังแทนทนายความได้ และผลของการไม่แจ้งสิทธิ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เมื่อพนักงานสอบสวนแจ้งสิทธิแล้วและผู้ต้องหาเลือกให้มารดาเข้าฟังการสอบปากคำแทนทนายความ การสอบสวนชอบด้วยกฎหมาย และตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคท้าย ถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้ไว้โดยยังไม่ได้รับแจ้งสิทธิรับฟังเป็นพยานหลักฐานไม่ได้ แต่การไม่จัดหาทนายความไม่ทำให้การสอบสวนเสียไปทั้งหมด

“ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ซึ่งปรากฏตามบันทึกคำให้การของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนแจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิให้จำเลยที่ 1 ทราบแล้วและสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน จำเลยที่ 1 ให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความ จำเลยที่ 1 ต้องการให้มารดาผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนทำการสอบสวนจำเลยที่ 1 โดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ คงจัดให้มารดาจำเลยเข้าร่วมรับฟังการสอบสวนตามคำให้การของจำเลยที่ 1 ดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว อย่างไรก็ตาม ในบทบัญญัติมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้นแม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้แก่จำเลยที่ 1 ก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบแต่อย่างใด”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2107/256124

แนวเดียวกันตั้งแต่ปี ๒๕๖๑ ศาลฎีกาวินิจฉัยในทางเดียวกันว่า เมื่อพนักงานสอบสวนถามเรื่องทนายความตามมาตรา ๑๓๔/๑ วรรคสองแล้ว และผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการ การสอบสวนชอบด้วยกฎหมาย และพนักงานอัยการมีอำนาจฟ้อง

“ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ปรากฏตามบันทึกคำให้การในชั้นสอบสวนของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิของผู้ต้องหาให้จำเลยทราบ และสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวนแล้ว จำเลยให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนได้ทำการสอบสวนจำเลยโดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ตามคำให้การดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว ส่วนมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้น แม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้จำเลยก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ เมื่อมีการสอบสวนแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659/256325

การแจ้งข้อหาไม่จำต้องครบทุกข้อหา ทุกมาตรา ทุกกระทง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มาตรา ๑๓๔ มีเจตนารมณ์เพียงให้ผู้ต้องหาทราบว่าจะถูกสอบสวนในเรื่องใด พนักงานสอบสวนไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบท และทุกกระทง ผู้ต้องหาจึงไม่ควรคาดหมายว่าข้อหาในบันทึกการแจ้งข้อหาคือข้อหาทั้งหมดที่จะถูกฟ้อง

“ป.วิ.อ. มาตรา 134 บัญญัติให้พนักงานสอบสวนต้องแจ้งข้อหาแก่ผู้ต้องหานั้น มีเจตนารมณ์เพียงเพื่อให้ผู้ต้องหาทราบว่าจะถูกสอบสวนในเรื่องใดและทราบว่าการกระทำของผู้ต้องหาเป็นความผิด โดยไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบทกฎหมาย และทุกกระทงความผิดเสมอไป เดิมพนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหาแก่จำเลยว่ากระทำความผิดในช่วงเวลาใดไว้ แต่เมื่อสอบสวนแล้วปรากฏว่าจำเลยกระทำความผิดในช่วงเวลาอื่นด้วย ก็สามารถสอบสวนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำในช่วงเวลาอื่นเพิ่มเติมได้ ถือได้ว่ามีการสอบสวนในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงวันเวลาอื่นโดยชอบแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องจำเลยในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงเวลาที่การสอบสวนได้ความเพิ่มเติมได้”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659–661/256726

ขอหยุดให้การแล้วไม่กลับมา พนักงานสอบสวนสรุปสำนวนได้ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เมื่อผู้ต้องหาให้การมาแล้วหลายครั้งและขอหยุดให้การโดยแจ้งว่าจะกลับมาให้การต่อ แต่ไม่กลับมา พนักงานสอบสวนสรุปสำนวนได้ ถือว่ามีการสอบสวนแล้ว และพนักงานอัยการมีอำนาจฟ้อง

“จำเลยได้ให้การต่อพนักงานสอบสวนมาแล้ว 6 ครั้ง ตั้งแต่เดือนกันยายน 2562 ถึงเดือนมกราคม 2563 แล้วจำเลยให้การว่าจำเลยขอหยุดให้การต่อพนักงานสอบสวนไว้เพียงแค่นี้ก่อน เนื่องจากจำเลยมีภารกิจจำเป็นเร่งด่วน และจำเลยจะมาให้การต่อพนักงานสอบสวนในวันต่อไป แต่ไม่ปรากฏว่าจำเลยไปให้การต่อพนักงานสอบสวนเพิ่มเติมอีก จนกระทั่งวันที่ 21 เมษายน 2563 โจทก์จึงฟ้องจำเลยเป็นคดีนี้ แม้จำเลยอ้างว่าจำเลยให้การต่อพนักงานสอบสวนยังไม่เสร็จสิ้น แต่พฤติการณ์แห่งคดีเพียงพอให้ฟังได้แล้วว่าพนักงานสอบสวนได้รวบรวมพยานหลักฐานในความผิดที่กล่าวหาเสร็จสิ้นแล้ว การที่อธิบดีอัยการภาค 4 มีคำสั่งฟ้องจำเลยชอบแล้ว คดีฟังได้ว่าพนักงานสอบสวนได้ดำเนินการสอบสวนความผิดที่ฟ้องแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”

กฎหมายเปรียบเทียบ: การแจ้งสิทธิและการรับฟังคำให้การในเยอรมนีและอังกฤษ

ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเยอรมัน มาตรา ๑๓๖ กำหนดให้แจ้งผู้ต้องหาตั้งแต่เริ่มสอบปากคำว่าถูกกล่าวหาเรื่องใด มีสิทธิให้การหรือไม่ให้การ และมีสิทธิปรึกษาทนายความที่ตนเลือกได้ทุกเมื่อ หลักนี้ใช้กับการสอบปากคำโดยตำรวจด้วย ตามมาตรา ๑๖๓a วรรคสี่

อังกฤษรับรองสิทธิของผู้ถูกควบคุมที่จะปรึกษาทนายความเป็นการส่วนตัวไว้ใน Police and Criminal Evidence Act 1984 (พระราชบัญญัติตำรวจและพยานหลักฐานทางอาญา ค.ศ. ๑๙๘๔) section 58 (มาตรา ๕๘)

ถ้อยคำของมาตรา ๑๓๖ ของเยอรมนีใกล้เคียงกับมาตรา ๑๓๔ และมาตรา ๑๓๔/๔ ของไทยมาก ทั้งการแจ้งข้อกล่าวหาและการแจ้งสิทธิก่อนถาม18 และมาตรา ๑๖๓a วรรคสี่ นำหลักเดียวกันมาใช้กับการสอบปากคำโดยเจ้าหน้าที่ตำรวจ19

ความต่างที่ควรรู้อยู่ที่ผลของการได้ถ้อยคำมาโดยมิชอบ มาตรา ๑๓๖a วรรคสาม ของเยอรมนีบัญญัติว่า ข้อห้ามวิธีสอบปากคำที่ไม่ชอบใช้บังคับแม้ผู้ต้องหายินยอม และถ้อยคำที่ได้มาโดยฝ่าฝืนข้อห้ามนั้นใช้ไม่ได้แม้ผู้ต้องหายินยอมให้ใช้20 ในอังกฤษ ผู้ถูกควบคุมขอปรึกษาทนายความเป็นการส่วนตัวได้ทุกเมื่อ และการชะลอสิทธินี้ทำได้เฉพาะกรณีที่กฎหมายกำหนด โดยต้องให้ปรึกษาได้ภายในสามสิบหกชั่วโมง21

สำหรับผู้อ่านในประเทศไทย มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสาม ของไทยใช้เทคนิคต่างออกไป คือกำหนดว่าถ้อยคำที่ให้ก่อนแจ้งสิทธิรับฟังพิสูจน์ความผิดไม่ได้ ส่วนถ้อยคำที่เกิดจากการจูงใจหรือขู่เข็ญอยู่ภายใต้มาตรา ๒๒๖ ผลในทางปฏิบัติคือ เวลาและวิธีการแจ้งสิทธิเป็นข้อเท็จจริงสำคัญที่ผู้ต้องหาควรจดจำไว้

คำถามที่พบบ่อย

คำถามในหมวดนี้เป็นคำถามที่ผู้ที่ต้องไปสถานีตำรวจถามบ่อย คำตอบเป็นหลักทั่วไปตามตัวบทที่ยกไว้ในเชิงอรรถของหน้านี้ ผลของแต่ละเรื่องขึ้นกับข้อเท็จจริงและพยานหลักฐาน

ตำรวจเรียกสอบปากคำ ผู้ต้องหาต้องตอบทุกคำถามหรือไม่

ไม่ต้อง ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคหนึ่ง (๑) รับรองสิทธิของผู้ต้องหาที่จะให้การหรือไม่ให้การ และรัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๙ วรรคสี่ ห้ามบังคับให้บุคคลให้การเป็นปฏิปักษ์ต่อตนเอง

ไม่มีเงินจ้างทนายความ รัฐจะจัดหาให้หรือไม่

ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก รัฐจัดหาทนายความให้เมื่อผู้ต้องหาไม่มีและต้องการ ในคดีที่มีอัตราโทษประหารชีวิต หรือผู้ต้องหาอายุไม่เกินสิบแปดปี รัฐต้องจัดหาให้เมื่อผู้ต้องหาไม่มี ตามมาตรา ๑๓๔/๑

ผู้ที่ไว้วางใจต้องเป็นญาติหรือไม่

กฎหมายใช้คำว่า "ผู้ซึ่งตนไว้วางใจ" โดยไม่จำกัดว่าต้องเป็นญาติ ตามมาตรา ๑๓๔/๓ และมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคหนึ่ง (๒)

ถ้าพนักงานสอบสวนไม่ได้แจ้งสิทธิก่อนถาม ถ้อยคำนั้นใช้ได้หรือไม่

มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสาม บัญญัติว่าถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้ไว้ก่อนมีการแจ้งสิทธิ จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้

ถูกสัญญาว่าจะได้รับโทษเบาหากรับสารภาพ ถือเป็นการจูงใจต้องห้ามหรือไม่

มาตรา ๑๓๕ ห้ามพนักงานสอบสวนให้คำมั่นสัญญาเพื่อจูงใจให้ผู้ต้องหาให้การ และมาตรา ๒๒๖ กำหนดว่าพยานหลักฐานต้องไม่เกิดจากการจูงใจหรือคำมั่นสัญญา การวินิจฉัยว่าข้อเท็จจริงในเรื่องใดเข้าข้อห้ามหรือไม่เป็นอำนาจของศาล

ติดต่อสอบถาม

ผู้ต้องหาที่มีนัดให้การ และประสงค์ให้ที่ปรึกษากฎหมายของสำนักงานพิจารณาข้อเท็จจริงก่อนวันนัด ติดต่อสอบถามแบบรักษาความลับ (Confidential Enquiry การติดต่อสอบถามที่ข้อมูลไม่ถูกเปิดเผยต่อบุคคลภายนอก) ได้ที่ +66 81 654 5922 หรือ contact@eksiamlegal.com

เชิงอรรถและแหล่งที่มา

เชิงอรรถยกถ้อยคำตัวบทกฎหมายคำต่อคำจากแหล่งทางการที่ระบุไว้ท้ายแต่ละรายการ พร้อมวันที่เปิดตรวจ และยกข้อความจากคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับย่อตามที่ระบบสืบค้นของศาลฎีกาแสดง

  1. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒ (๒) บัญญัติว่า “(๒) “ผู้ต้องหา” หมายความถึงบุคคลผู้ถูกหาว่าได้กระทำความผิด แต่ยังมิได้ถูกฟ้องต่อศาล”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  2. รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย มาตรา ๒๙ วรรคสองและวรรคสามและวรรคสี่ บัญญัติว่า “ในคดีอาญา ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าผู้ต้องหาหรือจำเลยไม่มีความผิด และก่อนมีคำพิพากษาอันถึงที่สุดแสดงว่าบุคคลใดได้กระทำความผิด จะปฏิบัติต่อบุคคลนั้นเสมือนเป็นผู้กระทำความผิดมิได้ การควบคุมหรือคุมขังผู้ต้องหาหรือจำเลยให้กระทำได้เพียงเท่าที่จำเป็น เพื่อป้องกันมิให้มีการหลบหนี ในคดีอาญา จะบังคับให้บุคคลให้การเป็นปฏิปักษ์ต่อตนเองมิได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  3. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔ วรรคหนึ่ง บัญญัติว่า “เมื่อผู้ต้องหาถูกเรียก หรือส่งตัวมา หรือเข้าหาพนักงานสอบสวนเอง หรือปรากฏว่าผู้ใดซึ่งมาอยู่ต่อหน้าพนักงานสอบสวนเป็นผู้ต้องหา ให้ถามชื่อตัว ชื่อรอง ชื่อสกุล สัญชาติ บิดามารดา อายุ อาชีพ ที่อยู่ ที่เกิด และแจ้งให้ทราบถึงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำที่กล่าวหาว่าผู้ต้องหาได้กระทำผิด แล้วจึงแจ้งข้อหาให้ทราบ”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  4. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔ วรรคสอง บัญญัติว่า “การแจ้งข้อหาตามวรรคหนึ่ง จะต้องมีหลักฐานตามสมควรว่าผู้นั้นน่าจะได้กระทำผิดตามข้อหานั้น”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  5. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๑ วรรคหนึ่งและวรรคสอง บัญญัติว่า “ในคดีที่มีอัตราโทษประหารชีวิต หรือในคดีที่ผู้ต้องหามีอายุไม่เกินสิบแปดปีในวันที่พนักงานสอบสวนแจ้งข้อหา ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีให้รัฐจัดหาทนายความให้ ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  6. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคหนึ่ง บัญญัติว่า “ในการถามคำให้การผู้ต้องหา ให้พนักงานสอบสวนแจ้งให้ผู้ต้องหาทราบก่อนว่า (๑) ผู้ต้องหามีสิทธิที่จะให้การหรือไม่ก็ได้ ถ้าผู้ต้องหาให้การ ถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้การนั้นอาจใช้เป็นพยานหลักฐานในการพิจารณาคดีได้ (๒) ผู้ต้องหามีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำตนได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  7. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสอง บัญญัติว่า “เมื่อผู้ต้องหาเต็มใจให้การอย่างใดก็ให้จดคำให้การไว้ ถ้าผู้ต้องหาไม่เต็มใจให้การเลยก็ให้บันทึกไว้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  8. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๑ บัญญัติว่า “ให้พนักงานสอบสวนรวบรวมหลักฐานทุกชนิด เท่าที่สามารถจะทำได้ เพื่อประสงค์จะทราบข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ต่าง ๆ อันเกี่ยวกับความผิดที่ถูกกล่าวหา เพื่อจะรู้ตัวผู้กระทำผิดและพิสูจน์ให้เห็นความผิดหรือความบริสุทธิ์ของผู้ต้องหา”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  9. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๓ บัญญัติว่า “ผู้ต้องหามีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำตนได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  10. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๗/๑ วรรคหนึ่ง บัญญัติว่า “ผู้ถูกจับหรือผู้ต้องหาซึ่งถูกควบคุมหรือขังมีสิทธิแจ้งหรือขอให้เจ้าพนักงานแจ้งให้ญาติหรือผู้ซึ่งผู้ถูกจับหรือผู้ต้องหาไว้วางใจทราบถึงการถูกจับกุมและสถานที่ที่ถูกควบคุมในโอกาสแรกและให้ผู้ถูกจับหรือผู้ต้องหามีสิทธิดังต่อไปนี้ด้วย (๑) พบและปรึกษาผู้ซึ่งจะเป็นทนายความเป็นการเฉพาะตัว (๒) ให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำตนได้ในชั้นสอบสวน (๓) ได้รับการเยี่ยมหรือติดต่อกับญาติได้ตามสมควร (๔) ได้รับการรักษาพยาบาลโดยเร็วเมื่อเกิดการเจ็บป่วย”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  11. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๑ วรรคสี่ บัญญัติว่า “เมื่อได้จัดหาทนายความให้แก่ผู้ต้องหาตามวรรคหนึ่ง วรรคสอง หรือวรรคสามแล้ว ในกรณีจำเป็นเร่งด่วน หากทนายความไม่อาจมาพบผู้ต้องหาได้ โดยไม่แจ้งเหตุขัดข้องให้พนักงานสอบสวนทราบหรือแจ้งแต่ไม่มาพบผู้ต้องหาภายในเวลาอันสมควร ให้พนักงานสอบสวนทำการสอบสวนผู้ต้องหาไปได้โดยไม่ต้องรอทนายความ แต่พนักงานสอบสวนต้องบันทึกเหตุนั้นไว้ในสำนวนการสอบสวนด้วย”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  12. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๕ บัญญัติว่า “ในการถามคำให้การผู้ต้องหา ห้ามมิให้พนักงานสอบสวนทำหรือจัดให้ทำการใด ๆ ซึ่งเป็นการให้คำมั่นสัญญา ขู่เข็ญ หลอกลวง ทรมาน ใช้กำลังบังคับ หรือกระทำโดยมิชอบประการใด ๆ เพื่อจูงใจให้เขาให้การอย่างใด ๆ ในเรื่องที่ต้องหานั้น”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  13. พระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. ๒๕๖๕ มาตรา ๕ บัญญัติว่า “ผู้ใดเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐกระทำด้วยประการใดให้ผู้อื่นเกิดความเจ็บปวดหรือความทุกข์ทรมานอย่างร้ายแรงแก่ร่างกายหรือจิตใจ เพื่อวัตถุประสงค์อย่างหนึ่งอย่างใด ดังต่อไปนี้ (๑) ให้ได้มาซึ่งข้อมูลหรือคำรับสารภาพจากผู้ถูกกระทำหรือบุคคลที่สาม (๒) ลงโทษผู้ถูกกระทำเพราะเหตุอันเกิดจากการกระทำหรือสงสัยว่ากระทำของผู้นั้นหรือบุคคลที่สาม (๓) ข่มขู่หรือขู่เข็ญผู้ถูกกระทำหรือบุคคลที่สาม (๔) เลือกปฏิบัติไม่ว่ารูปแบบใด ผู้นั้นกระทำความผิดฐานกระทำทรมาน”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  14. รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย มาตรา ๒๘ วรรคสี่ บัญญัติว่า “การทรมาน ทารุณกรรม หรือการลงโทษด้วยวิธีการโหดร้ายหรือไร้มนุษยธรรมจะกระทำมิได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  15. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคสาม บัญญัติว่า “ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา ๑๓๔/๑ มาตรา ๑๓๔/๒ และมาตรา ๑๓๔/๓ จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  16. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒๒๖ บัญญัติว่า “พยานวัตถุ พยานเอกสาร หรือพยานบุคคลซึ่งน่าจะพิสูจน์ได้ว่าจำเลยมีผิดหรือบริสุทธิ์ ให้อ้างเป็นพยานหลักฐานได้ แต่ต้องเป็นพยานชนิดที่มิได้เกิดขึ้นจากการจูงใจ มีคำมั่นสัญญา ขู่เข็ญ หลอกหลวงหรือโดยมิชอบประการอื่น และให้สืบตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้หรือกฎหมายอื่นอันว่าด้วยการสืบพยาน”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  17. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒๒๖/๑ บัญญัติว่า “ในกรณีที่ความปรากฏแก่ศาลว่า พยานหลักฐานใดเป็นพยานหลักฐานที่เกิดขึ้นโดยชอบแต่ได้มาเนื่องจากการกระทำโดยมิชอบ หรือเป็นพยานหลักฐานที่ได้มาโดยอาศัยข้อมูลที่เกิดขึ้นหรือได้มาโดยมิชอบ ห้ามมิให้ศาลรับฟังพยานหลักฐานนั้น เว้นแต่การรับฟังพยานหลักฐานนั้นจะเป็นประโยชน์ต่อการอำนวยความยุติธรรมมากกว่าผลเสียอันเกิดจากผลกระทบต่อมาตรฐานของระบบงานยุติธรรมทางอาญาหรือสิทธิเสรีภาพพื้นฐานของประชาชน ในการใช้ดุลพินิจรับฟังพยานหลักฐานตามวรรคหนึ่ง ให้ศาลพิจารณาถึงพฤติการณ์ทั้งปวงแห่งคดี โดยต้องคำนึงถึงปัจจัยต่างๆ ดังต่อไปนี้ด้วย (๑) คุณค่าในเชิงพิสูจน์ ความสำคัญ และความน่าเชื่อถือของพยานหลักฐานนั้น (๒) พฤติการณ์และความร้ายแรงของความผิดในคดี (๓) ลักษณะและความเสียหายที่เกิดจากการกระทำโดยมิชอบ (๔) ผู้ที่กระทำการโดยมิชอบอันเป็นเหตุให้ได้พยานหลักฐานมานั้นได้รับการลงโทษหรือไม่เพียงใด”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  18. StPO § 136 Abs. 1 Satz 1 และ Satz 2 บัญญัติว่า "Bei Beginn der Vernehmung ist dem Beschuldigten zu eröffnen, welche Tat ihm zu Last gelegt wird und welche Strafvorschriften in Betracht kommen. Er ist darauf hinzuweisen, daß es ihm nach dem Gesetz freistehe, sich zu der Beschuldigung zu äußern oder nicht zur Sache auszusagen und jederzeit, auch schon vor seiner Vernehmung, einen von ihm zu wählenden Verteidiger zu befragen."ที่มา: https://www.gesetze-im-internet.de/stpo/__136.html (เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  19. StPO § 163a Abs. 4 Satz 2 บัญญัติว่า "Im übrigen sind bei der Vernehmung des Beschuldigten durch Beamte des Polizeidienstes § 136 Absatz 1 Satz 2 bis 6, Absatz 2 bis 5 und § 136a anzuwenden."ที่มา: https://www.gesetze-im-internet.de/stpo/__163a.html (เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  20. StPO § 136a Abs. 3 บัญญัติว่า "Das Verbot der Absätze 1 und 2 gilt ohne Rücksicht auf die Einwilligung des Beschuldigten. Aussagen, die unter Verletzung dieses Verbots zustande gekommen sind, dürfen auch dann nicht verwertet werden, wenn der Beschuldigte der Verwertung zustimmt."ที่มา: https://www.gesetze-im-internet.de/stpo/__136a.html (เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  21. Police and Criminal Evidence Act 1984 section 58(1) บัญญัติว่า "A person arrested and held in custody in a police station or other premises shall be entitled, if he so requests, to consult a solicitor privately at any time." และ section 58(5) บัญญัติว่า "In any case he must be permitted to consult a solicitor within 36 hours from the relevant time, as defined in section 41(2) above."ที่มา: https://www.legislation.gov.uk/ukpga/1984/60/section/58 ฉบับปรับปรุงล่าสุด (เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  22. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1672/2569 (ป.อ. ม. 80, ม. 289 (4) · ป.วิ.อ. ม. 134/1 วรรคสอง, ม. 195 วรรคสอง, ม. 225) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “จำเลยที่ 1 ฎีกาว่า ความผิดฐานร่วมกันพยายามฆ่าผู้อื่นโดยไตร่ตรองไว้ก่อน พนักงานสอบสวนมิได้สอบถามจำเลยที่ 1 เกี่ยวกับความต้องการทนายความหรือไม่ จึงมิได้ปฏิบัติตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 เป็นการไม่ชอบด้วยกฎหมายนั้น เป็นปัญหาข้อกฎหมายที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยตาม ป.วิ.อ. มาตรา 195 วรรคสอง ประกอบมาตรา 225 แม้จะมิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้น จำเลยที่ 1 ก็ยกขึ้นฎีกาได้ เมื่อความผิดฐานพยายามฆ่าผู้อื่นโดยไตร่ตรองไว้ก่อนนั้นมีระวางโทษสูงสุดเพียงจำคุกตลอดชีวิต และปรากฏตามบันทึกคำให้การชั้นสอบสวนของผู้ต้องหาที่ 1 ว่า พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิของผู้ต้องหาให้จำเลยที่ 1 ทราบ และสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่จำเลยที่ 1 ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวนแล้ว แต่จำเลยที่ 1 ให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความ และไม่ประสงค์ให้ผู้อื่นใดร่วมฟังการสอบสวน แสดงว่าพนักงานสอบสวนได้แจ้งสิทธิตามกฎหมายให้จำเลยที่ 1 ทราบแล้ว แต่จำเลยที่ 1 สละสิทธิในการมีทนายความ เมื่อคดีนี้มีเพียงอัตราโทษจำคุกไม่ใช่มีอัตราโทษประหารชีวิต กรณีจึงไม่มีเหตุที่จะต้องจัดทนายความให้แก่จำเลยที่ 1 ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง พนักงานสอบสวนจึงทำการสอบสวนจำเลยที่ 1 โดยชอบด้วยกฎหมายแล้ว”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  23. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5873/2567 (ป.อ. ม. 54, ม. 78, ม. 92 · ป.วิ.อ. ม. 134/1, ม. 134/4, ม. 195 วรรคสอง, ม. 225) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ซึ่งปรากฏตามบันทึกคำให้การของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนแจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิให้จำเลยที่ 1 ทราบแล้วและสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน จำเลยที่ 1 ให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความ จำเลยที่ 1 ต้องการให้มารดาผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนทำการสอบสวนจำเลยที่ 1 โดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ คงจัดให้มารดาจำเลยเข้าร่วมรับฟังการสอบสวนตามคำให้การของจำเลยที่ 1 ดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว อย่างไรก็ตาม ในบทบัญญัติมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้นแม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้แก่จำเลยที่ 1 ก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบแต่อย่างใด”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  24. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2107/2561 (ป.วิ.อ. ม. 134/1 วรรคสอง, ม. 134/4 วรรคท้าย) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ปรากฏตามบันทึกคำให้การในชั้นสอบสวนของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิของผู้ต้องหาให้จำเลยทราบ และสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวนแล้ว จำเลยให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนได้ทำการสอบสวนจำเลยโดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ตามคำให้การดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว ส่วนมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้น แม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้จำเลยก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ เมื่อมีการสอบสวนแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  25. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659/2563 (ป.วิ.อ. ม. 134) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “ป.วิ.อ. มาตรา 134 บัญญัติให้พนักงานสอบสวนต้องแจ้งข้อหาแก่ผู้ต้องหานั้น มีเจตนารมณ์เพียงเพื่อให้ผู้ต้องหาทราบว่าจะถูกสอบสวนในเรื่องใดและทราบว่าการกระทำของผู้ต้องหาเป็นความผิด โดยไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบทกฎหมาย และทุกกระทงความผิดเสมอไป เดิมพนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหาแก่จำเลยว่ากระทำความผิดในช่วงเวลาใดไว้ แต่เมื่อสอบสวนแล้วปรากฏว่าจำเลยกระทำความผิดในช่วงเวลาอื่นด้วย ก็สามารถสอบสวนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำในช่วงเวลาอื่นเพิ่มเติมได้ ถือได้ว่ามีการสอบสวนในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงวันเวลาอื่นโดยชอบแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องจำเลยในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงเวลาที่การสอบสวนได้ความเพิ่มเติมได้”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  26. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659–661/2567 ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “จำเลยได้ให้การต่อพนักงานสอบสวนมาแล้ว 6 ครั้ง ตั้งแต่เดือนกันยายน 2562 ถึงเดือนมกราคม 2563 แล้วจำเลยให้การว่าจำเลยขอหยุดให้การต่อพนักงานสอบสวนไว้เพียงแค่นี้ก่อน เนื่องจากจำเลยมีภารกิจจำเป็นเร่งด่วน และจำเลยจะมาให้การต่อพนักงานสอบสวนในวันต่อไป แต่ไม่ปรากฏว่าจำเลยไปให้การต่อพนักงานสอบสวนเพิ่มเติมอีก จนกระทั่งวันที่ 21 เมษายน 2563 โจทก์จึงฟ้องจำเลยเป็นคดีนี้ แม้จำเลยอ้างว่าจำเลยให้การต่อพนักงานสอบสวนยังไม่เสร็จสิ้น แต่พฤติการณ์แห่งคดีเพียงพอให้ฟังได้แล้วว่าพนักงานสอบสวนได้รวบรวมพยานหลักฐานในความผิดที่กล่าวหาเสร็จสิ้นแล้ว การที่อธิบดีอัยการภาค 4 มีคำสั่งฟ้องจำเลยชอบแล้ว คดีฟังได้ว่าพนักงานสอบสวนได้ดำเนินการสอบสวนความผิดที่ฟ้องแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม

ปรึกษาก่อนไปสถานีตำรวจ

ขอให้แจ้งฐานะของผู้ติดต่อ (ผู้รับหมายเรียก ผู้ต้องหา ญาติของผู้ถูกจับ ผู้เสียหาย หรือพยาน) สถานีตำรวจ ข้อหาหรือเรื่องที่เกี่ยวข้อง และวันนัดหรือเวลาที่ถูกควบคุมตัว ข้อมูลของผู้ติดต่อเก็บเป็นความลับ และสำนักงานตรวจผลประโยชน์ขัดกันก่อนรับเรื่อง

ช่องทางติดต่อสำนักงาน

โทรศัพท์
081 654 5922
LINE
@507btqsu
WhatsApp
+66 87 989 6536
อีเมล
contact@eksiamlegal.com
สำนักงาน
บริษัท เอกสยาม แอนด์ พาร์ทเนอร์ส จำกัด
300/90 ถนนนวมินทร์ แขวงนวมินทร์ เขตบึงกุ่ม กรุงเทพมหานคร 10240
ค่าบริการ
สำนักงานแจ้งขอบเขตงาน ผลส่งมอบ ระยะเวลา และค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงานทุกครั้ง
คิวอาร์โค้ดสำหรับเพิ่มบัญชี LINE Official ของสำนักงาน
LINE Official Accountปรึกษาทาง LINE @507btqsu
เปิดในแอป LINE
คิวอาร์โค้ดสำหรับติดต่อสำนักงานทาง WhatsApp
WhatsAppสำหรับผู้ติดต่อจากต่างประเทศ
เปิดใน WhatsApp