บริษัท เอกสยาม แอนด์ พาร์ทเนอร์ส จำกัด · เตรียมตัวก่อนไปสถานีตำรวจ

ส่วนที่สาม หลังออกจากสถานีตำรวจ

การสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายกับอำนาจฟ้องของพนักงานอัยการ

พนักงานอัยการฟ้องคดีได้ต่อเมื่อมีการสอบสวนในความผิดนั้นแล้ว ตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๑๒๐ อธิบายว่าการสอบสวนแบบใดชอบด้วยกฎหมาย ข้อบกพร่องใดทำให้ไม่มีอำนาจฟ้อง ข้อบกพร่องใดมีผลเพียงต่อการรับฟังถ้อยคำ พร้อมคำพิพากษาศาลฎีกา

ปรับปรุงล่าสุด · ผู้รับผิดชอบเนื้อหา เอกสยาม ชัยศร ที่ปรึกษากฎหมาย

สาระสำคัญ

  • พนักงานอัยการยื่นฟ้องคดีใดต่อศาลไม่ได้ ถ้ายังไม่มีการสอบสวนในความผิดนั้น ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๐
  • การสอบสวนที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายถือเท่ากับไม่มีการสอบสวน และพนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง ตามแนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๓๔๖๒/๒๕๖๗
  • ความผิดต่อส่วนตัวสอบสวนได้ต่อเมื่อมีคำร้องทุกข์ตามระเบียบ ตามมาตรา ๑๒๑ วรรคสอง
  • ถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้ไว้ก่อนได้รับแจ้งสิทธิรับฟังพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคท้าย ส่วนกรณีที่แจ้งสิทธิแล้วแต่ไม่จัดหาทนายความเพราะผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการ ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ ตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๕๘๗๓/๒๕๖๗
  • เมื่อการสอบสวนเสร็จ พนักงานสอบสวนส่งสำนวนพร้อมความเห็นไปยังพนักงานอัยการ และพนักงานอัยการสั่งให้สอบสวนเพิ่มเติมได้ ตามมาตรา ๑๔๐ ถึงมาตรา ๑๔๓
  • เมื่อมีคำสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องแล้ว ห้ามสอบสวนบุคคลนั้นในเรื่องเดียวกันอีก เว้นแต่มีพยานหลักฐานใหม่อันสำคัญ ตามมาตรา ๑๔๗

การสอบสวนคืออะไร และใครเป็นผู้สอบสวน

การสอบสวน หมายถึงการรวบรวมพยานหลักฐานและการดำเนินการอื่นตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาที่พนักงานสอบสวนทำเกี่ยวกับความผิดที่กล่าวหา เพื่อทราบข้อเท็จจริง พิสูจน์ความผิด และนำตัวผู้กระทำผิดมาฟ้องลงโทษ ตามมาตรา ๒ (๑๑) ส่วนพนักงานสอบสวนคือเจ้าพนักงานที่กฎหมายให้มีอำนาจสอบสวน ตามมาตรา ๒ (๖)1

นิยามนี้แสดงว่าการสอบสวนไม่ใช่การถามคำให้การผู้ต้องหาเพียงอย่างเดียว การรับคำร้องทุกข์ การถามปากคำผู้เสียหายและพยาน การรวบรวมเอกสารและพยานวัตถุ การแจ้งข้อหา และการถามคำให้การผู้ต้องหา ล้วนเป็นส่วนของการสอบสวน และทั้งหมดรวมอยู่ในสำนวนการสอบสวนที่ส่งไปยังพนักงานอัยการ

ผู้ที่ไปสถานีตำรวจในฐานะใดก็ตาม จึงเป็นส่วนหนึ่งของสำนวนที่พนักงานอัยการจะใช้ตัดสินใจว่าจะฟ้องหรือไม่ฟ้อง ถ้อยคำที่ให้ไว้และเอกสารที่ยื่นในชั้นนี้มีผลต่อคดีต่อไป หน้าที่เกี่ยวกับหมายเรียกอธิบายไว้ในหน้า หมายเรียกผู้ต้องหาจากตำรวจ

ห้ามฟ้องคดีโดยไม่มีการสอบสวน

ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๐ ห้ามพนักงานอัยการยื่นฟ้องคดีใดต่อศาลโดยมิได้มีการสอบสวนในความผิดนั้นก่อน การสอบสวนจึงเป็นเงื่อนไขของอำนาจฟ้องของพนักงานอัยการ ไม่ใช่เพียงขั้นตอนธุรการก่อนส่งเรื่องไปศาล2

ศาลฎีกาวางหลักไว้ในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๓๔๖๒/๒๕๖๗ ว่า ถ้าพนักงานอัยการฟ้องโดยไม่มีการสอบสวนก่อน หรือมีการสอบสวนแต่การสอบสวนไม่ชอบ ต้องถือว่าไม่มีการสอบสวนเช่นกัน และพนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง

มาตรา ๑๒๐ ใช้ถ้อยคำว่า "ในความผิดนั้น" การสอบสวนจึงต้องครอบคลุมความผิดที่ฟ้อง ศาลฎีกาในคำพิพากษาที่ ๖๕๙/๒๕๖๓ วินิจฉัยว่า เมื่อพนักงานสอบสวนสอบสวนเพิ่มเติมถึงการกระทำในช่วงเวลาอื่นแล้ว ถือว่ามีการสอบสวนในความผิดช่วงเวลานั้นโดยชอบ ส่วนคำพิพากษาที่ ๓๔๖๒/๒๕๖๗ วินิจฉัยว่า เมื่อฟ้องเดิมไม่ชอบเพราะไม่มีการสอบสวน ศาลไม่มีอำนาจสั่งให้แก้ฟ้องในส่วนที่เพิ่งสอบสวนเพิ่มเติมภายหลังฟ้อง

พนักงานสอบสวนผู้มีอำนาจและผู้รับผิดชอบ

อำนาจสอบสวนผูกกับท้องที่ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๘ พนักงานสอบสวนมีอำนาจสอบสวนความผิดที่เกิด อ้างหรือเชื่อว่าเกิดในเขตอำนาจ หรือผู้ต้องหามีที่อยู่หรือถูกจับในเขตอำนาจ และโดยปกติพนักงานสอบสวนแห่งท้องที่ที่ความผิดเกิดเป็นผู้รับผิดชอบ3

เมื่อความผิดเกิดในหลายท้องที่ เป็นความผิดต่อเนื่อง มีหลายกรรมในต่างท้องที่ หรือเกิดขณะผู้ต้องหาหรือผู้เสียหายกำลังเดินทาง พนักงานสอบสวนในท้องที่ใดที่เกี่ยวข้องมีอำนาจสอบสวน และผู้รับผิดชอบคือพนักงานสอบสวนแห่งท้องที่ที่จับผู้ต้องหาได้ หรือท้องที่ที่พบการกระทำผิดก่อนถ้ายังจับไม่ได้ ตามมาตรา ๑๙4

ความเห็นของสำนักงาน ผู้ต้องหาหรือผู้เสียหายที่สงสัยว่าพนักงานสอบสวนผู้ทำสำนวนมีอำนาจหรือไม่ ควรจดชื่อสถานีตำรวจ ชื่อพนักงานสอบสวน และท้องที่ที่เหตุเกิดไว้ให้ครบ ข้อเท็จจริงเหล่านี้เป็นฐานของการโต้แย้งในชั้นศาลถ้ามีเหตุ การวินิจฉัยว่าการสอบสวนชอบหรือไม่เป็นอำนาจของศาล

ความผิดต่อส่วนตัวต้องมีคำร้องทุกข์ก่อนสอบสวน

พนักงานสอบสวนมีอำนาจสอบสวนคดีอาญาทั้งปวง แต่ถ้าเป็นความผิดต่อส่วนตัว ห้ามทำการสอบสวน เว้นแต่มีคำร้องทุกข์ตามระเบียบ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๑ การสอบสวนความผิดต่อส่วนตัวที่ไม่มีคำร้องทุกข์ตามระเบียบจึงเป็นการสอบสวนที่ขาดเงื่อนไขตามกฎหมาย5

คำร้องทุกข์ต้องเป็นการกล่าวหาของผู้เสียหายโดยมีเจตนาจะให้ผู้กระทำความผิดได้รับโทษ ตามมาตรา ๒ (๗)6 และในความผิดอันยอมความได้ ผู้เสียหายต้องร้องทุกข์ภายในสามเดือนนับแต่รู้เรื่องความผิดและรู้ตัวผู้กระทำ ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๙๖7

ผู้เสียหายในความผิดต่อส่วนตัวจึงควรตรวจว่าบันทึกที่พนักงานสอบสวนทำไว้เป็นคำร้องทุกข์ ไม่ใช่การแจ้งไว้เป็นหลักฐาน และตรวจวันที่ร้องทุกข์เทียบกับกำหนดสามเดือน รายละเอียดอยู่ในหน้า ความผิดอันยอมความได้และการถอนแจ้งความ

การแจ้งข้อหาและการแจ้งสิทธิในการสอบสวน

เมื่อผู้ต้องหามาอยู่ต่อหน้าพนักงานสอบสวน พนักงานสอบสวนต้องถามชื่อและรายละเอียดของผู้ต้องหา แจ้งข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำที่กล่าวหาแล้วแจ้งข้อหา และการแจ้งข้อหาต้องมีหลักฐานตามสมควรว่าผู้นั้นน่าจะได้กระทำผิด ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔ วรรคหนึ่งและวรรคสอง8

ก่อนถามคำให้การ พนักงานสอบสวนต้องแจ้งให้ผู้ต้องหาทราบว่ามีสิทธิให้การหรือไม่ให้การ ถ้อยคำที่ให้อาจใช้เป็นพยานหลักฐาน และมีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำ ถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้ไว้ก่อนได้รับแจ้งสิทธิ หรือก่อนดำเนินการตามมาตรา ๑๓๔/๑ ถึงมาตรา ๑๓๔/๓ รับฟังพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ตามมาตรา ๑๓๔/๔9

ข้อบกพร่องแต่ละแบบมีผลทางกฎหมายต่างกัน คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๕๘๗๓/๒๕๖๗ และที่ ๒๑๐๗/๒๕๖๑ วินิจฉัยในกรณีที่พนักงานสอบสวนแจ้งสิทธิแล้ว และผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการทนายความ ว่ามาตรา ๑๓๔/๔ วรรคท้าย กำหนดผลไว้ที่การรับฟังถ้อยคำ การไม่จัดหาทนายความในกรณีนั้นจึงไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ ส่วนคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๖๕๙/๒๕๖๓ วินิจฉัยว่า การแจ้งข้อหาไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบท และทุกกระทง

ข้อบกพร่องผลตามตัวบทและแนวคำพิพากษาที่ยกในหน้านี้
ไม่มีการสอบสวนในความผิดที่ฟ้อง หรือการสอบสวนไม่ชอบพนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง ตามมาตรา ๑๒๐ และคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๓๔๖๒/๒๕๖๗
ความผิดต่อส่วนตัวที่ไม่มีคำร้องทุกข์ตามระเบียบมาตรา ๑๒๑ วรรคสอง ห้ามทำการสอบสวน
ถามคำให้การก่อนแจ้งสิทธิถ้อยคำนั้นรับฟังพิสูจน์ความผิดของผู้ให้ถ้อยคำไม่ได้ ตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคท้าย
แจ้งสิทธิแล้ว แต่ไม่จัดหาทนายความเพราะผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ ตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๕๘๗๓/๒๕๖๗ และที่ ๒๑๐๗/๒๕๖๑
แจ้งข้อหาไม่ครบทุกบททุกกระทงไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ ตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๖๕๙/๒๕๖๓

ตารางนี้สรุปเฉพาะตัวบทและคำพิพากษาที่ยกในหน้านี้ ข้อบกพร่องอื่นของการสอบสวนมีผลอย่างไร ขึ้นกับข้อเท็จจริงและการวินิจฉัยของศาลในแต่ละคดี สิทธิของผู้ต้องหาระหว่างการถามคำให้การอธิบายไว้ในหน้า สิทธิผู้ต้องหาชั้นสอบสวน

ผู้ต้องหาไม่มาให้การต่อ สำนวนเสร็จได้หรือไม่

การสอบสวนต้องเริ่มโดยไม่ชักช้า จะทำในที่ใด เวลาใด แล้วแต่เห็นสมควร โดยผู้ต้องหาไม่จำต้องอยู่ด้วย ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๐ และผู้ต้องหามีสิทธิได้รับการสอบสวนด้วยความรวดเร็ว ต่อเนื่อง และเป็นธรรม ตามมาตรา ๑๓๔ วรรคสาม1011

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๖๕๙–๖๖๑/๒๕๖๗ วินิจฉัยว่า ผู้ต้องหาที่ให้การมาแล้วหลายครั้ง แล้วขอหยุดให้การโดยแจ้งว่าจะกลับมาให้การต่อแต่ไม่กลับมา ไม่ทำให้การสอบสวนค้างอยู่ เมื่อพฤติการณ์ฟังได้ว่าพนักงานสอบสวนรวบรวมพยานหลักฐานเสร็จแล้ว ถือว่ามีการสอบสวนแล้ว และพนักงานอัยการมีอำนาจฟ้อง

ผู้ต้องหาที่ประสงค์จะให้การเพิ่มเติมหรือยื่นพยานหลักฐานควรนัดวันกับพนักงานสอบสวนให้ชัด และไปตามนัด พนักงานสอบสวนต้องให้โอกาสผู้ต้องหาแก้ข้อหาและแสดงข้อเท็จจริงอันเป็นประโยชน์ ตามมาตรา ๑๓๔ วรรคสี่12 แต่โอกาสนั้นต้องใช้ภายในเวลาที่การสอบสวนยังดำเนินอยู่

เมื่อพนักงานสอบสวนเห็นว่าการสอบสวนเสร็จแล้ว

เมื่อพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบเห็นว่าการสอบสวนเสร็จ ต้องจัดการตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๔๐ ถ้าไม่ปรากฏตัวผู้กระทำผิด ให้งดการสอบสวนหรือเสนอความเห็นให้งดตามอัตราโทษ ถ้ารู้ตัวผู้กระทำผิด ให้ดำเนินการตามมาตรา ๑๔๑ ถึงมาตรา ๑๔๔ ซึ่งโดยหลักคือทำความเห็นว่าควรสั่งฟ้องหรือสั่งไม่ฟ้อง ส่งไปพร้อมสำนวนยังพนักงานอัยการ13

ถ้ารู้ตัวผู้กระทำความผิดแต่ยังเรียกหรือจับตัวไม่ได้ พนักงานสอบสวนทำความเห็นส่งไปพร้อมสำนวน และพนักงานอัยการอาจเห็นชอบให้สั่งไม่ฟ้อง สั่งให้สอบสวนต่อไป หรือเห็นว่าควรสั่งฟ้องแล้วจัดการเพื่อให้ได้ตัวผู้ต้องหามา ตามมาตรา ๑๔๑14

เมื่อได้รับความเห็นและสำนวน พนักงานอัยการสั่งฟ้องหรือไม่ฟ้องตามที่เห็นชอบหรือไม่เห็นชอบกับความเห็นของพนักงานสอบสวน และมีอำนาจสั่งให้พนักงานสอบสวนสอบสวนเพิ่มเติม หรือส่งพยานคนใดมาให้ซักถาม ตามมาตรา ๑๔๓15

อำนาจตามมาตรา ๑๔๓ (ก) แสดงว่าสำนวนที่ส่งไปแล้วยังเพิ่มเติมได้ตามคำสั่งของพนักงานอัยการ ผู้ต้องหาหรือผู้เสียหายที่มีพยานหลักฐานสำคัญซึ่งยังไม่อยู่ในสำนวน ควรยื่นต่อพนักงานสอบสวนโดยเร็ว และเก็บหลักฐานการยื่นไว้

คำสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องกับการสอบสวนซ้ำ

เมื่อมีคำสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องคดีแล้ว ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๔๗ ห้ามสอบสวนเกี่ยวกับบุคคลนั้นในเรื่องเดียวกันนั้นอีก เว้นแต่จะได้พยานหลักฐานใหม่อันสำคัญแก่คดี ซึ่งน่าจะทำให้ศาลลงโทษผู้ต้องหานั้นได้ บทบัญญัตินี้คุ้มครองผู้ต้องหาจากการถูกสอบสวนซ้ำในเรื่องเดิม16

ข้อยกเว้นของมาตรา ๑๔๗ มีเงื่อนไขสองชั้น คือ ต้องเป็นพยานหลักฐานใหม่ และต้องเป็นพยานหลักฐานอันสำคัญซึ่งน่าจะทำให้ศาลลงโทษได้ ผู้เสียหายที่ได้รับแจ้งคำสั่งไม่ฟ้องแล้วพบพยานหลักฐานเพิ่ม ควรตรวจว่าพยานหลักฐานนั้นเป็นของใหม่และมีน้ำหนักถึงระดับที่มาตรานี้กำหนดหรือไม่ ก่อนยื่นต่อพนักงานสอบสวน

ข้อที่ควรเก็บไว้ระหว่างการสอบสวน

ข้อมูลที่ช่วยให้ตรวจได้ภายหลังว่าการสอบสวนเป็นไปตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา ได้แก่ ข้อมูลเรื่องผู้สอบสวน ท้องที่ ข้อหา วันที่แจ้งสิทธิ และพยานหลักฐานที่ยื่น ผู้ต้องหาและผู้เสียหายควรจดและเก็บไว้ตั้งแต่วันแรกที่ไปสถานีตำรวจ เพราะการสอบสวนอาจใช้เวลานานหลายเดือน

  1. ชื่อสถานีตำรวจ ชื่อและตำแหน่งของพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ และเลขคดีถ้ามี
  2. ท้องที่ที่เหตุเกิด ท้องที่ที่ผู้ต้องหามีที่อยู่ และท้องที่ที่ถูกจับถ้ามีการจับ
  3. วันที่ร้องทุกข์ วันที่ได้รับแจ้งข้อหา และข้อหาที่แจ้ง
  4. วันที่ได้รับแจ้งสิทธิ และผู้ที่เข้าฟังการสอบปากคำ เช่น ทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจ
  5. รายการพยานหลักฐานที่ยื่น และวันที่ยื่น
  6. วันนัดให้การเพิ่มเติม และวันที่ได้รับแจ้งว่าสำนวนส่งไปยังพนักงานอัยการแล้ว

คำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง

คำพิพากษาศาลฎีกาในหมวดนี้ทุกฉบับเปิดตรวจจากระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา เมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ ข้อความในเครื่องหมายคำพูดคัดจากคำพิพากษาฉบับย่อคำต่อคำ ส่วนข้อความนำหน้าเป็นการสรุปของสำนักงานเพื่อให้เห็นว่าคำวินิจฉัยนั้นใช้กับขั้นตอนที่สถานีตำรวจอย่างไร

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3462/256720

ฟ้องโดยไม่มีการสอบสวน หรือการสอบสวนไม่ชอบ พนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง ศาลฎีกาวินิจฉัยตามมาตรา ๑๒๐ ว่า ถ้าพนักงานอัยการฟ้องโดยไม่มีการสอบสวนก่อน หรือมีการสอบสวนแต่การสอบสวนไม่ชอบ ซึ่งต้องถือว่าไม่มีการสอบสวนเช่นกัน การฟ้องไม่ชอบด้วยกฎหมายเพราะพนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง และเมื่อฟ้องเดิมไม่ชอบ ศาลไม่มีอำนาจสั่งให้แก้ฟ้องในส่วนที่เพิ่งสอบสวนเพิ่มเติมภายหลังฟ้อง

“แม้การพิจารณาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบจะใช้ระบบไต่สวน ซึ่งศาลมีอำนาจแสวงหาข้อเท็จจริงได้เอง แต่กรณียังคงต้องอยู่ภายใต้บังคับแห่ง ป.วิ.อ. ซึ่ง ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 120 ที่นำมาใช้บังคับแก่คดีนี้ด้วยตามมาตรา 6 แห่ง พ.ร.บ.วิธีพิจารณาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ พ.ศ. 2559 บัญญัติว่า "ห้ามมิให้อัยการยื่นฟ้องคดีใดต่อศาล โดยมิได้มีการสอบสวนในความผิดนั้นก่อน" ดังนี้ ถ้าพนักงานอัยการฟ้องคดีโดยมิได้มีการสอบสวนก่อนหรือมีการสอบสวนแล้ว แต่การสอบสวนไม่ชอบ ซึ่งต้องถือว่าไม่มีการสอบสวนเช่นกัน เมื่อการฟ้องไม่ชอบด้วยกฎหมายเพราะพนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง ศาลจึงไม่มีอำนาจสั่งให้โจทก์แก้ฟ้องในส่วนผู้กระทำความผิดมูลฐานและพฤติการณ์อันเป็นความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการจากเดิม ซึ่งมีพฤติการณ์การกระทำความผิดที่แตกต่างกัน และเพิ่งมีการสอบสวนเพิ่มเติมภายหลังจากโจทก์ฟ้องคดีแล้วได้ เพราะการจะสั่งให้โจทก์แก้ฟ้อง ตาม พ.ร.บ.วิธีพิจารณาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ พ.ศ. 2559 มาตรา 15 วรรคสาม นั้น ฟ้องเดิมจะต้องเป็นฟ้องที่ชอบด้วยกฎหมายอยู่แล้ว เพียงแต่เป็นกรณีที่ฟ้องเดิมไม่สมบูรณ์โดยไม่ได้บรรยายคำฟ้องให้ครบถ้วนตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนดไว้เท่านั้น”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5873/256721

แจ้งสิทธิแล้วแต่ไม่จัดหาทนายความเพราะผู้ต้องหาไม่ต้องการ การสอบสวนไม่เสีย ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เมื่อพนักงานสอบสวนแจ้งสิทธิแล้วและผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการทนายความ การไม่จัดหาทนายความไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ เพราะมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคท้าย บัญญัติผลไว้เพียงว่าถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้ไว้ก่อนได้รับแจ้งสิทธิหรือก่อนดำเนินการตามมาตรา ๑๓๔/๑ รับฟังพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้

“ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ซึ่งปรากฏตามบันทึกคำให้การของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนแจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิให้จำเลยที่ 1 ทราบแล้วและสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน จำเลยที่ 1 ให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความ จำเลยที่ 1 ต้องการให้มารดาผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนทำการสอบสวนจำเลยที่ 1 โดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ คงจัดให้มารดาจำเลยเข้าร่วมรับฟังการสอบสวนตามคำให้การของจำเลยที่ 1 ดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว อย่างไรก็ตาม ในบทบัญญัติมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้นแม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้แก่จำเลยที่ 1 ก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบแต่อย่างใด”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2107/256122

เมื่อมีการสอบสวนแล้ว พนักงานอัยการมีอำนาจฟ้อง ศาลฎีกาวินิจฉัยในทางเดียวกันว่า เมื่อผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการทนายความ การสอบสวนชอบด้วยกฎหมาย และแม้ไม่จัดหาทนายความก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ เมื่อมีการสอบสวนแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง

“ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ปรากฏตามบันทึกคำให้การในชั้นสอบสวนของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิของผู้ต้องหาให้จำเลยทราบ และสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวนแล้ว จำเลยให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนได้ทำการสอบสวนจำเลยโดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ตามคำให้การดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว ส่วนมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้น แม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้จำเลยก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ เมื่อมีการสอบสวนแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659/256323

การแจ้งข้อหาไม่จำต้องครบทุกข้อหา และสอบสวนเพิ่มเติมช่วงเวลาอื่นได้ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การแจ้งข้อหาตามมาตรา ๑๓๔ มีเจตนารมณ์ให้ผู้ต้องหาทราบว่าถูกสอบสวนเรื่องใด ไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบท และทุกกระทง เมื่อสอบสวนเพิ่มเติมถึงการกระทำในช่วงเวลาอื่นแล้ว ถือว่ามีการสอบสวนในความผิดนั้นโดยชอบ และพนักงานอัยการฟ้องได้

“ป.วิ.อ. มาตรา 134 บัญญัติให้พนักงานสอบสวนต้องแจ้งข้อหาแก่ผู้ต้องหานั้น มีเจตนารมณ์เพียงเพื่อให้ผู้ต้องหาทราบว่าจะถูกสอบสวนในเรื่องใดและทราบว่าการกระทำของผู้ต้องหาเป็นความผิด โดยไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบทกฎหมาย และทุกกระทงความผิดเสมอไป เดิมพนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหาแก่จำเลยว่ากระทำความผิดในช่วงเวลาใดไว้ แต่เมื่อสอบสวนแล้วปรากฏว่าจำเลยกระทำความผิดในช่วงเวลาอื่นด้วย ก็สามารถสอบสวนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำในช่วงเวลาอื่นเพิ่มเติมได้ ถือได้ว่ามีการสอบสวนในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงวันเวลาอื่นโดยชอบแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องจำเลยในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงเวลาที่การสอบสวนได้ความเพิ่มเติมได้”

คำวินิจฉัยของศาล · คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659–661/256724

ผู้ต้องหาขอหยุดให้การแล้วไม่กลับมา ถือว่ามีการสอบสวนแล้ว ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เมื่อพฤติการณ์ฟังได้ว่าพนักงานสอบสวนรวบรวมพยานหลักฐานในความผิดที่กล่าวหาเสร็จแล้ว แม้ผู้ต้องหาอ้างว่ายังให้การไม่เสร็จเพราะขอหยุดไว้และไม่กลับมาให้การต่อ ถือว่ามีการสอบสวนความผิดที่ฟ้องแล้ว และพนักงานอัยการมีอำนาจฟ้อง

“จำเลยได้ให้การต่อพนักงานสอบสวนมาแล้ว 6 ครั้ง ตั้งแต่เดือนกันยายน 2562 ถึงเดือนมกราคม 2563 แล้วจำเลยให้การว่าจำเลยขอหยุดให้การต่อพนักงานสอบสวนไว้เพียงแค่นี้ก่อน เนื่องจากจำเลยมีภารกิจจำเป็นเร่งด่วน และจำเลยจะมาให้การต่อพนักงานสอบสวนในวันต่อไป แต่ไม่ปรากฏว่าจำเลยไปให้การต่อพนักงานสอบสวนเพิ่มเติมอีก จนกระทั่งวันที่ 21 เมษายน 2563 โจทก์จึงฟ้องจำเลยเป็นคดีนี้ แม้จำเลยอ้างว่าจำเลยให้การต่อพนักงานสอบสวนยังไม่เสร็จสิ้น แต่พฤติการณ์แห่งคดีเพียงพอให้ฟังได้แล้วว่าพนักงานสอบสวนได้รวบรวมพยานหลักฐานในความผิดที่กล่าวหาเสร็จสิ้นแล้ว การที่อธิบดีอัยการภาค 4 มีคำสั่งฟ้องจำเลยชอบแล้ว คดีฟังได้ว่าพนักงานสอบสวนได้ดำเนินการสอบสวนความผิดที่ฟ้องแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”

กฎหมายเปรียบเทียบ: การสอบสวนก่อนฟ้องในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเยอรมัน

ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเยอรมัน มาตรา ๑๗๐ กำหนดว่า พนักงานอัยการฟ้องคดีต่อศาลเมื่อการสอบสวนให้เหตุเพียงพอแก่การฟ้อง และถ้าไม่เพียงพอ พนักงานอัยการต้องยุติการดำเนินคดี หลักนี้วางการตัดสินใจฟ้องไว้บนผลของการสอบสวน คล้ายประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาไทย มาตรา ๑๒๐ และมาตรา ๑๔๓17

กฎหมายเยอรมันยังกำหนดให้ถามคำให้การผู้ต้องหา (Beschuldigter ผู้ถูกกล่าวหา) อย่างช้าที่สุดก่อนการสอบสวนเสร็จ เว้นแต่การดำเนินคดีจะยุติลง ตามมาตรา ๑๖๓a วรรคหนึ่ง18 หลักนี้ใกล้กับการแจ้งข้อหาและให้โอกาสผู้ต้องหาแก้ข้อหาตามมาตรา ๑๓๔ ของไทย

ทั้งสองระบบถือให้การสอบสวนเป็นฐานของการตัดสินใจฟ้อง ความต่างอยู่ที่ผู้นำการสอบสวน ในเยอรมนี เมื่อพนักงานอัยการ (Staatsanwaltschaft สำนักงานอัยการ) รู้ถึงความสงสัยว่ามีการกระทำความผิด พนักงานอัยการต้องสืบข้อเท็จจริงเพื่อตัดสินใจว่าจะฟ้องหรือไม่ ตามมาตรา ๑๖๐ วรรคหนึ่ง19 ส่วนในไทย พนักงานสอบสวนเป็นผู้ทำสำนวนแล้วส่งความเห็นไปยังพนักงานอัยการตามมาตรา ๑๔๐ ถึงมาตรา ๑๔๓

คำถามที่พบบ่อย

คำถามในหมวดนี้เป็นคำถามที่ผู้ที่ต้องไปสถานีตำรวจถามบ่อย คำตอบเป็นหลักทั่วไปตามตัวบทที่ยกไว้ในเชิงอรรถของหน้านี้ ผลของแต่ละเรื่องขึ้นกับข้อเท็จจริงและพยานหลักฐาน

การสอบสวนไม่ชอบ คดีจบทันทีหรือไม่

ผลของการสอบสวนที่ไม่ชอบเกิดในชั้นศาล ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๐ ห้ามพนักงานอัยการฟ้องโดยไม่มีการสอบสวน และคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๓๔๖๒/๒๕๖๗ ถือว่าการสอบสวนที่ไม่ชอบเท่ากับไม่มีการสอบสวน ผลนี้ศาลเป็นผู้วินิจฉัยเมื่อคดีถูกฟ้องแล้ว

พนักงานสอบสวนไม่ได้จัดหาทนายความให้ การสอบสวนเสียไปทั้งหมดหรือไม่

ในกรณีที่พนักงานสอบสวนแจ้งสิทธิแล้วและผู้ต้องหาตอบว่าไม่ต้องการทนายความ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๕๘๗๓/๒๕๖๗ และที่ ๒๑๐๗/๒๕๖๑ วินิจฉัยว่าไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ ผลตามมาตรา ๑๓๔/๔ วรรคท้าย อยู่ที่ถ้อยคำที่ให้ไว้ก่อนแจ้งสิทธิหรือก่อนดำเนินการตามมาตรา ๑๓๔/๑ ถึงมาตรา ๑๓๔/๓ ซึ่งรับฟังพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้

ข้อหาที่ฟ้องไม่ตรงกับข้อหาที่แจ้งที่สถานีตำรวจ ทำได้หรือไม่

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๖๕๙/๒๕๖๓ วินิจฉัยว่า การแจ้งข้อหาไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบท และทุกกระทง ประเด็นที่ต้องพิจารณาคือการสอบสวนได้ครอบคลุมความผิดที่ฟ้องหรือไม่ ตามมาตรา ๑๒๐

ขอให้การเพิ่มเติมหลังพนักงานสอบสวนส่งสำนวนแล้วได้หรือไม่

พนักงานอัยการมีอำนาจสั่งให้พนักงานสอบสวนสอบสวนเพิ่มเติมหรือส่งพยานมาให้ซักถามตามมาตรา ๑๔๓ ผู้ต้องหาที่มีข้อเท็จจริงหรือพยานหลักฐานเพิ่มเติมควรยื่นต่อพนักงานสอบสวนโดยเร็ว และเก็บหลักฐานการยื่นไว้

เมื่อพนักงานอัยการมีคำสั่งไม่ฟ้องแล้ว จะถูกสอบสวนเรื่องเดิมอีกได้หรือไม่

มาตรา ๑๔๗ ห้ามสอบสวนบุคคลนั้นในเรื่องเดียวกันอีกเมื่อมีคำสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องแล้ว เว้นแต่จะได้พยานหลักฐานใหม่อันสำคัญแก่คดีซึ่งน่าจะทำให้ศาลลงโทษผู้ต้องหานั้นได้

ติดต่อสอบถาม

ผู้ต้องหาหรือผู้เสียหายที่ต้องการให้ที่ปรึกษากฎหมายของสำนักงานตรวจขั้นตอนการสอบสวนที่ผ่านมา และเตรียมคำให้การเพิ่มเติมหรือพยานหลักฐานที่จะยื่นต่อพนักงานสอบสวน ติดต่อสอบถามแบบรักษาความลับ (Confidential Enquiry การติดต่อสอบถามที่ข้อมูลไม่ถูกเปิดเผยต่อบุคคลภายนอก) ได้ตามช่องทางติดต่อสำนักงานท้ายหน้านี้

เชิงอรรถและแหล่งที่มา

เชิงอรรถยกถ้อยคำตัวบทกฎหมายคำต่อคำจากแหล่งทางการที่ระบุไว้ท้ายแต่ละรายการ พร้อมวันที่เปิดตรวจ และยกข้อความจากคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับย่อตามที่ระบบสืบค้นของศาลฎีกาแสดง

  1. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒ (๖) และ (๑๑) บัญญัติว่า “(๖) “พนักงานสอบสวน” หมายความถึงเจ้าพนักงานซึ่งกฎหมายให้มีอำนาจและหน้าที่ทำการสอบสวน (๑๑) “การสอบสวน” หมายความถึงการรวบรวมพยานหลักฐานและการดำเนินการทั้งหลายอื่นตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้ ซึ่งพนักงานสอบสวนได้ทำไปเกี่ยวกับความผิดที่กล่าวหา เพื่อที่จะทราบข้อเท็จจริงหรือพิสูจน์ความผิดและเพื่อจะเอาตัวผู้กระทำผิดมาฟ้องลงโทษ”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  2. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๐ บัญญัติว่า “ห้ามมิให้พนักงานอัยการยื่นฟ้องคดีใดต่อศาล โดยมิได้มีการสอบสวนในความผิดนั้นก่อน”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  3. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๘ วรรคหนึ่งและวรรคสาม บัญญัติว่า “ในจังหวัดอื่นนอกจากจังหวัดพระนครและจังหวัดธนบุรี พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจชั้นผู้ใหญ่ ปลัดอำเภอ และข้าราชการตำรวจซึ่งมียศตั้งแต่นายร้อยตำรวจตรีหรือเทียบเท่านายร้อยตำรวจตรีขึ้นไป มีอำนาจสอบสวนความผิดอาญาซึ่งได้เกิด หรืออ้าง หรือเชื่อว่าได้เกิดภายในเขตอำนาจของตน หรือผู้ต้องหามีที่อยู่ หรือถูกจับภายในเขตอำนาจของตนได้ ภายใต้บังคับแห่งบทบัญญัติในมาตรา ๑๙ มาตรา ๒๐ และมาตรา ๒๑ ความผิดอาญาได้เกิดในเขตอำนาจพนักงานสอบสวนคนใด โดยปกติให้เป็นหน้าที่พนักงานสอบสวนผู้นั้นเป็นผู้รับผิดชอบในการสอบสวนความผิดนั้น ๆ เพื่อดำเนินคดี เว้นแต่เมื่อมีเหตุจำเป็นหรือเพื่อความสะดวก จึงให้พนักงานสอบสวนแห่งท้องที่ที่ผู้ต้องหามีที่อยู่ หรือถูกจับเป็นผู้รับผิดชอบดำเนินการสอบสวน”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  4. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๙ บัญญัติว่า “ในกรณีดังต่อไปนี้ (๑) เป็นการไม่แน่ว่าการกระทำผิดอาญาได้กระทำในท้องที่ใดในระหว่างหลายท้องที่ (๒) เมื่อความผิดส่วนหนึ่งกระทำในท้องที่หนึ่ง แต่อีกส่วนหนึ่งในอีกท้องที่หนึ่ง (๓) เมื่อความผิดนั้นเป็นความผิดต่อเนื่องและกระทำต่อเนื่องกันในท้องที่ต่าง ๆ เกินกว่าท้องที่หนึ่งขึ้นไป (๔) เมื่อเป็นความผิดซึ่งมีหลายกรรม กระทำลงในท้องที่ต่าง ๆ กัน (๕) เมื่อความผิดเกิดขึ้นขณะผู้ต้องหากำลังเดินทาง (๖) เมื่อความผิดเกิดขึ้นขณะผู้เสียหายกำลังเดินทาง พนักงานสอบสวนในท้องที่หนึ่งท้องที่ใดที่เกี่ยวข้องมีอำนาจสอบสวนได้ ในกรณีข้างต้นพนักงานสอบสวนต่อไปนี้ เป็นผู้รับผิดชอบในการสอบสวน (ก) ถ้าจับผู้ต้องหาได้แล้ว คือพนักงานสอบสวนซึ่งท้องที่ที่จับได้อยู่ในเขตอำนาจ (ข) ถ้าจับผู้ต้องหายังไม่ได้ คือพนักงานสอบสวนซึ่งท้องที่ที่พบการกระทำผิดก่อนอยู่ในเขตอำนาจ”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  5. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๑ บัญญัติว่า “พนักงานสอบสวนมีอำนาจสอบสวนคดีอาญาทั้งปวง แต่ถ้าเป็นคดีความผิดต่อส่วนตัว ห้ามมิให้ทำการสอบสวน เว้นแต่จะมีคำร้องทุกข์ตามระเบียบ”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  6. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒ (๗) บัญญัติว่า “(๗) “คำร้องทุกข์” หมายความถึงการที่ผู้เสียหายได้กล่าวหาต่อเจ้าหน้าที่ตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้ว่ามีผู้กระทำความผิดขึ้น จะรู้ตัวผู้กระทำความผิดหรือไม่ก็ตาม ซึ่งกระทำให้เกิดความเสียหายแก่ผู้เสียหาย และการกล่าวหาเช่นนั้นได้กล่าวโดยมีเจตนาจะให้ผู้กระทำความผิดได้รับโทษ”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  7. ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๙๖ บัญญัติว่า “ภายใต้บังคับมาตรา ๙๕ ในกรณีความผิดอันยอมความได้ ถ้าผู้เสียหายมิได้ร้องทุกข์ภายในสามเดือนนับแต่วันที่รู้เรื่องความผิดและรู้ตัวผู้กระทำความผิด เป็นอันขาดอายุความ”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  8. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔ วรรคหนึ่งและวรรคสอง บัญญัติว่า “เมื่อผู้ต้องหาถูกเรียก หรือส่งตัวมา หรือเข้าหาพนักงานสอบสวนเอง หรือปรากฏว่าผู้ใดซึ่งมาอยู่ต่อหน้าพนักงานสอบสวนเป็นผู้ต้องหา ให้ถามชื่อตัว ชื่อรอง ชื่อสกุล สัญชาติ บิดามารดา อายุ อาชีพ ที่อยู่ ที่เกิด และแจ้งให้ทราบถึงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำที่กล่าวหาว่าผู้ต้องหาได้กระทำผิด แล้วจึงแจ้งข้อหาให้ทราบ การแจ้งข้อหาตามวรรคหนึ่ง จะต้องมีหลักฐานตามสมควรว่าผู้นั้นน่าจะได้กระทำผิดตามข้อหานั้น”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  9. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔/๔ วรรคหนึ่งและวรรคสาม บัญญัติว่า “ในการถามคำให้การผู้ต้องหา ให้พนักงานสอบสวนแจ้งให้ผู้ต้องหาทราบก่อนว่า (๑) ผู้ต้องหามีสิทธิที่จะให้การหรือไม่ก็ได้ ถ้าผู้ต้องหาให้การ ถ้อยคำที่ผู้ต้องหาให้การนั้นอาจใช้เป็นพยานหลักฐานในการพิจารณาคดีได้ (๒) ผู้ต้องหามีสิทธิให้ทนายความหรือผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำตนได้ ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา ๑๓๔/๑ มาตรา ๑๓๔/๒ และมาตรา ๑๓๔/๓ จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  10. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๐ บัญญัติว่า “ให้เริ่มการสอบสวนโดยมิชักช้า จะทำการในที่ใด เวลาใด แล้วแต่จะเห็นสมควร โดยผู้ต้องหาไม่จำต้องอยู่ด้วย”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  11. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔ วรรคสาม บัญญัติว่า “ผู้ต้องหามีสิทธิได้รับการสอบสวนด้วยความรวดเร็ว ต่อเนื่อง และเป็นธรรม”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  12. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๓๔ วรรคสี่ บัญญัติว่า “พนักงานสอบสวนต้องให้โอกาสผู้ต้องหาที่จะแก้ข้อหาและที่จะแสดงข้อเท็จจริงอันเป็นประโยชน์แก่ตนได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๗ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  13. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๔๐ บัญญัติว่า “เมื่อพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบในการสอบสวน เห็นว่าการสอบสวนเสร็จแล้ว ให้จัดการอย่างหนึ่งอย่างใดดังต่อไปนี้ (๑) ถ้าไม่ปรากฏว่าผู้ใดเป็นผู้กระทำความผิดและความผิดนั้นมีอัตราโทษจำคุกอย่างสูงไม่เกินสามปี ให้พนักงานสอบสวนงดการสอบสวน และบันทึกเหตุที่งดนั้นไว้ แล้วให้ส่งบันทึกพร้อมกับสำนวนไปยังพนักงานอัยการ ถ้าอัตราโทษอย่างสูงเกินกว่าสามปี ให้พนักงานสอบสวนส่งสำนวนไปยังพนักงานอัยการพร้อมทั้งความเห็นที่ควรให้งดการสอบสวน ถ้าพนักงานอัยการสั่งให้งด หรือให้ทำการสอบสวนต่อไป ให้พนักงานสอบสวนปฏิบัติตามนั้น (๒) ถ้ารู้ตัวผู้กระทำผิด ให้ใช้บัญญัติในสี่มาตราต่อไปนี้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  14. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๔๑ บัญญัติว่า “ถ้ารู้ตัวผู้กระทำความผิด แต่เรียกหรือจับตัวยังไม่ได้ เมื่อได้ความตามทางสอบสวนอย่างใด ให้ทำความเห็นว่าควรสั่งฟ้องหรือสั่งไม่ฟ้องส่งไปพร้อมกับสำนวนยังพนักงานอัยการ ถ้าพนักงานอัยการเห็นชอบด้วยว่าควรสั่งไม่ฟ้อง ให้ยุติการสอบสวนโดยสั่งไม่ฟ้อง และให้แจ้งคำสั่งนี้ให้พนักงานสอบสวนทราบ ถ้าพนักงานอัยการเห็นว่าควรสอบสวนต่อไป ก็ให้สั่งพนักงานสอบสวนปฏิบัติเช่นนั้น ถ้าพนักงานอัยการเห็นว่าควรสั่งฟ้อง ก็ให้จัดการอย่างหนึ่งอย่างใดเพื่อให้ได้ตัวผู้ต้องหามา ถ้าผู้ต้องหาอยู่ต่างประเทศ ให้พนักงานอัยการจัดการเพื่อขอให้ส่งตัวข้ามแดนมา”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  15. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๔๓ วรรคหนึ่งและวรรคสอง บัญญัติว่า “เมื่อได้รับความเห็นและสำนวนจากพนักงานสอบสวนดังกล่าวในมาตราก่อน ให้พนักงานอัยการปฏิบัติดังต่อไปนี้ (๑) ในกรณีที่มีความเห็นควรสั่งไม่ฟ้อง ให้ออกคำสั่งไม่ฟ้อง แต่ถ้าไม่เห็นชอบด้วย ก็ให้สั่งฟ้องและแจ้งให้พนักงานสอบสวนส่งผู้ต้องหามาเพื่อฟ้องต่อไป (๒) ในกรณีมีความเห็นควรสั่งฟ้อง ให้ออกคำสั่งฟ้องและฟ้องผู้ต้องหาต่อศาล ถ้าไม่เห็นชอบด้วย ก็ให้สั่งไม่ฟ้อง ในกรณีหนึ่งกรณีใดข้างต้น พนักงานอัยการมีอำนาจ (ก) สั่งตามที่เห็นควร ให้พนักงานสอบสวนดำเนินการสอบสวนเพิ่มเติมหรือส่งพยานคนใดมาให้ซักถามเพื่อสั่งต่อไป (ข) วินิจฉัยว่าควรปล่อยผู้ต้องหา ปล่อยชั่วคราว ควบคุมไว้ หรือขอให้ศาลขัง แล้วแต่กรณี และจัดการหรือสั่งการให้เป็นไปตามนั้น”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  16. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๔๗ บัญญัติว่า “เมื่อมีคำสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องคดีแล้ว ห้ามมิให้มีการสอบสวนเกี่ยวกับบุคคลนั้นในเรื่องเดียวกันนั้นอีก เว้นแต่จะได้พยานหลักฐานใหม่อันสำคัญแก่คดี ซึ่งน่าจะทำให้ศาลลงโทษผู้ต้องหานั้นได้”ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (searchlaw.ocs.go.th) ฉบับปรับปรุงที่ใช้บังคับ เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙
  17. Strafprozessordnung (StPO ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเยอรมัน) § 170 Abs. 1 บัญญัติว่า "Bieten die Ermittlungen genügenden Anlaß zur Erhebung der öffentlichen Klage, so erhebt die Staatsanwaltschaft sie durch Einreichung einer Anklageschrift bei dem zuständigen Gericht." และ Abs. 2 Satz 1 บัญญัติว่า "Andernfalls stellt die Staatsanwaltschaft das Verfahren ein."ที่มา: gesetze-im-internet.de ของกระทรวงยุติธรรมเยอรมัน https://www.gesetze-im-internet.de/stpo/__170.html (เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  18. StPO § 163a Abs. 1 Satz 1 บัญญัติว่า "Der Beschuldigte ist spätestens vor dem Abschluß der Ermittlungen zu vernehmen, es sei denn, daß das Verfahren zur Einstellung führt."ที่มา: https://www.gesetze-im-internet.de/stpo/__163a.html (เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  19. StPO § 160 Abs. 1 บัญญัติว่า "Sobald die Staatsanwaltschaft durch eine Anzeige oder auf anderem Wege von dem Verdacht einer Straftat Kenntnis erhält, hat sie zu ihrer Entschließung darüber, ob die öffentliche Klage zu erheben ist, den Sachverhalt zu erforschen."ที่มา: https://www.gesetze-im-internet.de/stpo/__160.html (เปิดตรวจเมื่อ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๖๙)
  20. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3462/2567 ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “แม้การพิจารณาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบจะใช้ระบบไต่สวน ซึ่งศาลมีอำนาจแสวงหาข้อเท็จจริงได้เอง แต่กรณียังคงต้องอยู่ภายใต้บังคับแห่ง ป.วิ.อ. ซึ่ง ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 120 ที่นำมาใช้บังคับแก่คดีนี้ด้วยตามมาตรา 6 แห่ง พ.ร.บ.วิธีพิจารณาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ พ.ศ. 2559 บัญญัติว่า "ห้ามมิให้อัยการยื่นฟ้องคดีใดต่อศาล โดยมิได้มีการสอบสวนในความผิดนั้นก่อน" ดังนี้ ถ้าพนักงานอัยการฟ้องคดีโดยมิได้มีการสอบสวนก่อนหรือมีการสอบสวนแล้ว แต่การสอบสวนไม่ชอบ ซึ่งต้องถือว่าไม่มีการสอบสวนเช่นกัน เมื่อการฟ้องไม่ชอบด้วยกฎหมายเพราะพนักงานอัยการไม่มีอำนาจฟ้อง ศาลจึงไม่มีอำนาจสั่งให้โจทก์แก้ฟ้องในส่วนผู้กระทำความผิดมูลฐานและพฤติการณ์อันเป็นความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการจากเดิม ซึ่งมีพฤติการณ์การกระทำความผิดที่แตกต่างกัน และเพิ่งมีการสอบสวนเพิ่มเติมภายหลังจากโจทก์ฟ้องคดีแล้วได้ เพราะการจะสั่งให้โจทก์แก้ฟ้อง ตาม พ.ร.บ.วิธีพิจารณาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ พ.ศ. 2559 มาตรา 15 วรรคสาม นั้น ฟ้องเดิมจะต้องเป็นฟ้องที่ชอบด้วยกฎหมายอยู่แล้ว เพียงแต่เป็นกรณีที่ฟ้องเดิมไม่สมบูรณ์โดยไม่ได้บรรยายคำฟ้องให้ครบถ้วนตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนดไว้เท่านั้น”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  21. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5873/2567 (ป.อ. ม. 54, ม. 78, ม. 92 · ป.วิ.อ. ม. 134/1, ม. 134/4, ม. 195 วรรคสอง, ม. 225) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ซึ่งปรากฏตามบันทึกคำให้การของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนแจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิให้จำเลยที่ 1 ทราบแล้วและสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน จำเลยที่ 1 ให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความ จำเลยที่ 1 ต้องการให้มารดาผู้ซึ่งตนไว้วางใจเข้าร่วมรับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนทำการสอบสวนจำเลยที่ 1 โดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ คงจัดให้มารดาจำเลยเข้าร่วมรับฟังการสอบสวนตามคำให้การของจำเลยที่ 1 ดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว อย่างไรก็ตาม ในบทบัญญัติมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้นแม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้แก่จำเลยที่ 1 ก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบแต่อย่างใด”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  22. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2107/2561 (ป.วิ.อ. ม. 134/1 วรรคสอง, ม. 134/4 วรรคท้าย) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “ป.วิ.อ. มาตรา 134/1 วรรคสอง บัญญัติว่า "ในคดีที่มีอัตราโทษจำคุก ก่อนเริ่มถามคำให้การให้พนักงานสอบสวนถามผู้ต้องหาว่ามีทนายความหรือไม่ ถ้าไม่มีและผู้ต้องหาต้องการทนายความ ให้รัฐจัดหาทนายความให้" ปรากฏตามบันทึกคำให้การในชั้นสอบสวนของผู้ต้องหาว่า พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาและแจ้งสิทธิของผู้ต้องหาให้จำเลยทราบ และสอบถามเรื่องทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวนแล้ว จำเลยให้การว่าไม่มีและไม่ต้องการทนายความหรือผู้ที่ไว้วางใจเข้ารับฟังการสอบสวน การที่พนักงานสอบสวนได้ทำการสอบสวนจำเลยโดยไม่ได้จัดหาทนายความให้ตามคำให้การดังกล่าว จึงเป็นการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมายแล้ว ส่วนมาตรา 134/4 วรรคท้าย บัญญัติไว้เพียงว่า ถ้อยคำใด ๆ ที่ผู้ต้องหาให้ไว้ต่อพนักงานสอบสวนก่อนมีการแจ้งสิทธิตามวรรคหนึ่ง หรือก่อนที่จะดำเนินการตามมาตรา 134/1 จะรับฟังเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ความผิดของผู้นั้นไม่ได้ ฉะนั้น แม้พนักงานสอบสวนจะจัดหาหรือไม่จัดหาทนายความให้จำเลยก็ไม่ทำให้การสอบสวนไม่ชอบ เมื่อมีการสอบสวนแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  23. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659/2563 (ป.วิ.อ. ม. 134) ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “ป.วิ.อ. มาตรา 134 บัญญัติให้พนักงานสอบสวนต้องแจ้งข้อหาแก่ผู้ต้องหานั้น มีเจตนารมณ์เพียงเพื่อให้ผู้ต้องหาทราบว่าจะถูกสอบสวนในเรื่องใดและทราบว่าการกระทำของผู้ต้องหาเป็นความผิด โดยไม่จำต้องแจ้งทุกข้อหา ทุกตัวบทกฎหมาย และทุกกระทงความผิดเสมอไป เดิมพนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหาแก่จำเลยว่ากระทำความผิดในช่วงเวลาใดไว้ แต่เมื่อสอบสวนแล้วปรากฏว่าจำเลยกระทำความผิดในช่วงเวลาอื่นด้วย ก็สามารถสอบสวนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการกระทำในช่วงเวลาอื่นเพิ่มเติมได้ ถือได้ว่ามีการสอบสวนในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงวันเวลาอื่นโดยชอบแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องจำเลยในความผิดที่จำเลยกระทำในช่วงเวลาที่การสอบสวนได้ความเพิ่มเติมได้”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม
  24. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 659–661/2567 ข้อความในคำพิพากษาฉบับย่อ: “จำเลยได้ให้การต่อพนักงานสอบสวนมาแล้ว 6 ครั้ง ตั้งแต่เดือนกันยายน 2562 ถึงเดือนมกราคม 2563 แล้วจำเลยให้การว่าจำเลยขอหยุดให้การต่อพนักงานสอบสวนไว้เพียงแค่นี้ก่อน เนื่องจากจำเลยมีภารกิจจำเป็นเร่งด่วน และจำเลยจะมาให้การต่อพนักงานสอบสวนในวันต่อไป แต่ไม่ปรากฏว่าจำเลยไปให้การต่อพนักงานสอบสวนเพิ่มเติมอีก จนกระทั่งวันที่ 21 เมษายน 2563 โจทก์จึงฟ้องจำเลยเป็นคดีนี้ แม้จำเลยอ้างว่าจำเลยให้การต่อพนักงานสอบสวนยังไม่เสร็จสิ้น แต่พฤติการณ์แห่งคดีเพียงพอให้ฟังได้แล้วว่าพนักงานสอบสวนได้รวบรวมพยานหลักฐานในความผิดที่กล่าวหาเสร็จสิ้นแล้ว การที่อธิบดีอัยการภาค 4 มีคำสั่งฟ้องจำเลยชอบแล้ว คดีฟังได้ว่าพนักงานสอบสวนได้ดำเนินการสอบสวนความผิดที่ฟ้องแล้ว โจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง”ที่มา ระบบสืบค้นคำพิพากษา คำสั่งคำร้องและคำวินิจฉัยศาลฎีกา deka.supremecourt.or.th (ค้นด้วยเลขคดี) เปิดตรวจเมื่อ ๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๙ · ข้อจำกัด: ยกเฉพาะข้อความในฉบับย่อที่ระบบแสดง ข้อเท็จจริงเฉพาะคดีอยู่ในฉบับเต็ม

ปรึกษาก่อนไปสถานีตำรวจ

ขอให้แจ้งฐานะของผู้ติดต่อ (ผู้รับหมายเรียก ผู้ต้องหา ญาติของผู้ถูกจับ ผู้เสียหาย หรือพยาน) สถานีตำรวจ ข้อหาหรือเรื่องที่เกี่ยวข้อง และวันนัดหรือเวลาที่ถูกควบคุมตัว ข้อมูลของผู้ติดต่อเก็บเป็นความลับ และสำนักงานตรวจผลประโยชน์ขัดกันก่อนรับเรื่อง

ช่องทางติดต่อสำนักงาน

โทรศัพท์
081 654 5922
LINE
@507btqsu
WhatsApp
+66 87 989 6536
อีเมล
contact@eksiamlegal.com
สำนักงาน
บริษัท เอกสยาม แอนด์ พาร์ทเนอร์ส จำกัด
300/90 ถนนนวมินทร์ แขวงนวมินทร์ เขตบึงกุ่ม กรุงเทพมหานคร 10240
ค่าบริการ
สำนักงานแจ้งขอบเขตงาน ผลส่งมอบ ระยะเวลา และค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงานทุกครั้ง
คิวอาร์โค้ดสำหรับเพิ่มบัญชี LINE Official ของสำนักงาน
LINE Official Accountปรึกษาทาง LINE @507btqsu
เปิดในแอป LINE
คิวอาร์โค้ดสำหรับติดต่อสำนักงานทาง WhatsApp
WhatsAppสำหรับผู้ติดต่อจากต่างประเทศ
เปิดใน WhatsApp